در هیاهوی حفظ ارزش پول و جنگ با تورم، گاهی فراموش می‌کنیم که ارزشمندترین دارایی‌های ما اصلاً در حساب‌های بانکی یا صندوق‌های سرمایه‌گذاری یا طلا و دلار قرار ندارند.

این روزها وقتی در جمع‌های مختلف صحبت از سرمایه‌گذاری می‌شود، یا ناله و اعتراض می‌شنوی که امور روزمره هم به‌سختی می‌گذرد. پس دیگر چیزی برای سرمایه‌گذاری باقی نمی‌ماند؛ یا یک‌دفعه می‌بینی وارد صحبت جدی اقتصادی شده‌ای و داری راه‌های زنده‌ماندن دارایی و سرمایه‌گذاری کم‌خطر و مطمئن را مرور می‌کنی: «طلا بخر»؛ «مسکن رشد می‌کند» و… .

اما مسئله فقط فشارهای اقتصادی نیست؛ زیر بار تورم و نگرانی‌های مالی، نخستین قربانی زندگی‌های ما اغلب «زمان کیفی» است. ما ساعت‌های بیشتری کار می‌کنیم، استرس بیشتری تحمل می‌کنیم و وقتی به خانه باز می‌گردیم، آن‌قدر خسته‌ایم که فقط می‌خواهیم در تنهایی خودمان فروبرویم و همین گرفته حالی، ترجمه رفتاری وعده فقر دادن به خودمان و دیگران است. شده‌ایم مسئول اجرایی عملیات شیطان آنجایی که خداوند می‌فرماید: «الشیطان یعدکم الفقر…» . ارتباطات انسانی به حاشیه رانده می‌شود و در سکوت، شبکه حمایتی ما شروع به فرسایش می‌کند. این همان دامی است که ما را در دنیای ندیدن نعمت‌ها می‌اندازد. دیگر ارزش ارتباطات انسانی را متوجه نمی‌شویم؛ همان‌ها که می‌تواند به ما زندگی دوباره ببخشد. لذت یک دورهمی، لذت خوردن یک‌تکه نان داغ و پنیر در کنار خانواده، لذت حرف‌زدن با یک کودک یا خنده‌ای ازته‌دل فارغ از هرچه در جهان می‌گذرد.

بیایید مرور کنیم بعدازاین با هم بودن‌ها چه حسی برای ما باقی می‌ماند؟ چرا مزه قرمه‌سبزی فلان مهمانی تا مدت‌ها زیر دندانمان است و دلمان برای دوباره با هم بودن تنگ می‌شود؟

جواب شاید ساده باشد: آن لحظات خوش بر مدار دیگری چرخیده است؛ درست روی مدار ارتباطات سالم. شاید آن شب حتی صاحب‌خانه نگران بوده که برنجش ته گرفت؛ اما چیزی که در خاطر همه مانده، برچسب خاطره مثبت در حافظه مهمانان است؛ هرچقدر هم ساده برگزار شده باشد.

حالا سؤال اینجاست که این دورهمی‌ها را چگونه می‌توانیم غنی کنیم و حس و حال خوب و ماندگارتری برای آن بسازیم؟

یکی از پیشنهادها «بازی» است. بازی‌ها به‌شرط آنکه مبنای درستی داشته باشند، ما را با خودِ واقعی‌مان آشتی می‌دهند. بازی همان جرقه‌ای است که می‌تواند حضور ما را در لحظه قوی کند و از کارِ بیهودهٔ غصه خوردن برای فشارهای اقتصادی جدا کند. منظورم از این حرف، توصیه‌های زرد نیست که «بیایید حواسمان را پرت کنیم تا مشکلات را نبینیم و مثبت نگاه کنیم و الکی بخندیم تا دنیا همراهان شود.» نه؛ حرف این است: نعمت‌های بسیار بزرگی دوروبرمان هست که وقتی مشغول غرولند می‌شویم، آن‌ها را نمی‌بینیم. وقتی یک پدر با مادر با فرزندش کاردستی درست می‌کند؛ وقتی فرزند یک‌لحظه هم آرام نمی‌گیرد؛ وقتی با خانواده مشغول فعالیتی تفریحی می‌شویم؛ لحظاتی که یک زوج به سمت مقصدی با هم قدم برمی‌دارند؛ موقعی که قابلمه بزرگ برنج باید آبکش شود تا برای مهمان‌ها دم بکشد و مواقع ریزودرشت دیگر، همگی حداقل یک پیام دارد: تو داری یک سرمایه‌گذاری استثنایی می‌کنی که هیچ‌وقت فقیرت نمی‌کند؛ چون داری روی شبکه ایمنی عاطفی سرمایه می‌گذاری.

هر خنده مشترک، هر خاطره مثبت، هر زمان باکیفیتی که گذاشته شود، بانک عشق را در ارتباطات ثروتمندتر می‌کند. این شبکه حمایتی در روزهای سخت و خوشی، همانند صندوق ذخیره‌ای عمل می‌کند که روی وعده الهی در مقابل وعدهٔ فقر شیطان سوار شده است: «و الله یعدکم مغفرة و فضلا…»؛ برای همین این سرمایه‌گذاری به سمت فقر نمی‌رود. چون تکیه‌گاهش فضل خداست.

اگر با ادبیات اهل سرمایه‌گذاری بخواهیم بگوییم چرا بازی در جایگاه سرمایه‌گذاری ارتباطی، کم‌ریسک و پربازده است، می‌توانیم این موارد را فهرست کنیم:

* خاطرات و روابط خوب با گذر زمان ارزشمندتر و جاندارتر می‌شوند؛ برخلاف پول که ارزشش کاهش می‌یابد.

* بحران‌های بازار مالی روی آن تأثیر منفی نمی‌گذارد.

* هر بار که وقت باکیفیت صرف می‌کنیم، رابطه عمیق‌تر می‌شود و بازدهی لحظات بعدی را هم‌افزایش می‌دهد.

* نقد است. در هر لحظه از استرس یا تنهایی می‌توان روی آن حساب کرد. چاره‌اش یک تلفن، یک مهمانیِ چای یا یک بازی و فعالیت است.

از کجا شروع کنیم؟

این سرمایه‌گذاری به دارایی کلان نیازی ندارد. می‌شود همین‌قدر ساده شروع کرد:

* یک شام بدون موبایل و با گفت‌وگوی واقعی؛

* یک بازی ساده ۱۵ دقیقه‌ای با فرزند/دوستان/خانواده؛

* یک تماس تلفنی برای مرور خاطرات خوش با دوستی قدیمی؛

* یک پیاده‌روی بدون هدف با دوست/خانواده/همسر

* استفاده از دورهمی‌ها برای انجام بازی‌های ساده قدیمی؛

و موارد بسیار دیگر.

سعیده بقایی؛ مشاور و طراح بازی

مقالات سعیده بقایی

بازی و یادی از اجداد بسیار دور!

بازی‌ها نجات‌بخش‌اند

مقالات سعیده بقایی

بازی و یادی از اجداد بسیار دور!

بازی‌ها نجات‌بخش‌اند