کتاب عمو قاسم اثر محمدعلی جابری، انتشارات کتابک

کتاب «عمو قاسم» نوشته محمدعلی جابری، زندگی‌نامه‌ای روایی از حاج قاسم سلیمانی ویژه کودکان و نوجوانان است. این اثر در قالب بیست داستان کوتاه، می‌کوشد الگویی شخصیتی از سردار سلیمانی بسازد و ابعاد مختلف منش، رفتار و فضایل اخلاقی او را به زبانی ساده و قابل فهم برای مخاطبان کم‌سن‌وسال بازگو کند. تصویرگری‌های میکائیل براتی نیز در این مسیر، با جان‌بخشیدن به روایت، پیام‌های اثر را هدفمندتر و تأثیرگذارتر منتقل می‌کنند. کتاب «عمو قاسم» با طرح پرسشی بنیادین آغاز می‌شود: «سردار سلیمانی شدن یعنی چه؟». نویسنده از همان ابتدا تأکید دارد که هدف، تشویق نوجوانان به نظامی شدن نیست؛ بلکه تلاش بر آن است تا شخصیت حاج قاسم از یک فرمانده صرف نظامی فراتر رفته و به عنوان نمادی از فضیلت‌های اخلاقی چون شجاعت، مهربانی، احترام به والدین، کمک به دیگران و تواضع معرفی شود. هر داستان کوتاه بخشی از زندگی و منش رفتاری او را روایت می‌کند؛ از نحوه برخورد صمیمی با کودکان گرفته تا ایستادگی در میدان نبرد. در پایان هر داستان، بخشی ویژه برای «تمرین و تفکر» قرار داده شده است. این بخش‌ها نقشی اساسی دارند؛ زیرا مخاطب نوجوان را از یک شنونده منفعل به یک شرکت‌کننده فعال تبدیل می‌کنند. پرسش‌های طراحی‌شده از او می‌خواهند به رفتار خود بیندیشد و دریابد چگونه می‌تواند پیام داستان را در زندگی روزمره‌اش به کار گیرد. برای نمونه، اگر بخشی از کتاب به موضوع کمک به دیگران بپردازد، تمرین پایانی از کودک می‌خواهد نمونه‌ای از یاری رساندن در خانه یا مدرسه پیدا کرده و درباره آن فکر کند. بدین‌گونه پیام‌های کتاب نه در حد یک روایت گذرا، بلکه در قالب یک تجربه عملی در ذهن مخاطب نهادینه می‌شوند. در نهایت، «عمو قاسم» تنها یک کتاب داستانی نیست، بلکه پروژه‌ای تربیتی و الگوساز است. این اثر می‌کوشد قهرمان ملی را به راهنمایی اخلاقی و کاربردی برای نسل جدید تبدیل کند. پیام اصلی کتاب روشن است: برای شبیه شدن به قهرمان، نیازی به پوشیدن لباس یا داشتن شغل او نیست؛ کافی است هر کودک و نوجوان در جایگاه خود – چه به عنوان یک دانش‌آموز و چه به عنوان یک فرزند – بهترین نسخه از وجود خویش را بسازد.