کتاب دو کبوتر، دو پنجره، یک پرواز اثر سید مهدی شجاعی، انتشارات نیستان

مجموعه‌داستان «دو کبوتر، دو پنجره، یک پرواز» در میان آثار پرشمار سید مهدی شجاعی در دهه شصت، جایگاهی ویژه دارد. این دهه را می‌توان دوران شکوفایی و اوج نگاه شاعرانه و در عین حال منتقدانه او دانست؛ دورانی که شجاعی توانست با ترکیب زبان لطیف ادبی و نگاهی ژرف‌اندیش، داستان‌هایی حس‌برانگیز و ماندگار خلق کند. در این مجموعه، هدف نویسنده بیش از آنکه نمایش مهارت‌های روایی و پیچیدگی‌های تکنیکی باشد، انتقال مفاهیمی است که او ضرورت جاری شدنشان در زبان ادبیات را در آن برهه از زمان احساس کرده است. داستان نخست مجموعه ـ که عنوان کتاب نیز از آن برگرفته شده ـ با تصویری استعاری آغاز می‌شود. دو کبوتر، نمادی از دو برادرند که در میدان نبرد حضور یافته‌اند و دو پنجره، نشانی از دو موقعیت متفاوت برای رسیدن به یک حقیقت واحد؛ حقیقتی که همان شهادت است. این دو برادر از مسیرهایی جداگانه اما با یک معنای مشترک رهسپار می‌شوند و سرانجام به مقصد می‌رسند. راوی این روایت، یکی از هم‌رزمان آن دو است؛ شخصیتی که او نیز می‌تواند نمادی از تمام جداماندگان از پنجره شهادت تلقی شود. نویسنده از نگاه این راوی نشان می‌دهد که زندگی، به‌عنوان ارزشمندترین و زیباترین موهبت انسانی، گاه به نقطه‌ای می‌رسد که گذشتن از آن و فدا کردنش، برای انسان شیرین‌تر و بااهمیت‌تر از حفظ آن جلوه می‌کند. به این ترتیب، شجاعی در «دو کبوتر، دو پنجره، یک پرواز» نه‌تنها روایتی شاعرانه از ایثار و شهادت ارائه می‌دهد، بلکه با زبانی عاطفی و تصویرپردازانه، ارزش والای زندگی و معنای والاتر فدا کردن آن را در چارچوب ادبیات داستانی به مخاطب منتقل می‌کند.