کتاب مرده‌ها جوان می‌مانند اثر آنا زگرس، ترجمه علی اصغر حداد، انتشارات ماهی

رمان «مرده‌ها جوان می‌مانند» اثری از سال ۱۹۴۹ است که توسط نویسنده نامدار آلمانی «آنا زگرس» نوشته شد. آنا زگرس که با نام اصلی «نتی رایلینگ» شناخته می‌شود، در نوامبر سال ۱۹۰۰ در خانواده‌ای فرهنگ‌دوست چشم به جهان گشود. او تنها فرزند خانواده بود و بخش بزرگی از دوران کودکی‌اش را در انزوا سپری کرد. با ورود آنا زگرس به دانشگاه در سال ۱۹۱۹، اروپا درگیر تحولات گسترده و بحرانی عمیق بود. پایان جنگ جهانی اول، فروپاشی حکومت‌های سنتی و بحران‌های شدید اقتصادی و اجتماعی سراسر قاره را فرا گرفته بود. در چنین فضایی، زگرس مسیر نویسندگی خود را آغاز کرد و تجربیات تاریخی دوران خویش را به رمان‌هایش وارد ساخت. کتاب «مرده‌ها جوان می‌مانند» شرحی از مبارزات کمونیست‌هایی است که در فاصله میان پایان جنگ جهانی اول تا آغاز جنگ جهانی دوم به صورت مخفیانه در آلمان فعالیت می‌کردند. این رمان بینشی روشن و ژرف نسبت به ذهن، قلب و روح مردم آلمان در سال‌های ۱۹۱۸ تا ۱۹۴۵ به خواننده منتقل می‌کند و با دقت، تصویر درگیری‌های طبقاتی آن دوران را به نمایش می‌گذارد. داستان کتاب از خانواده «ارووین اسپارتاکوس» آغاز می‌شود؛ مردی که در سال ۱۹۱۸ به دست افسران کشته می‌شود. پس از مرگ او، همسر پیشینش «ماری» به جمع سوسیال‌دموکرات‌هایی می‌پیوندد که بعدها با گشتاپو در ارتباط قرار می‌گیرند. اما در ادامه، با تغییر شرایط سیاسی و کمرنگ شدن نقش این جریان‌ها، پسر ارووین به نام «هروس» راه پدر را در پیش می‌گیرد و کمونیست می‌شود. همین انتخاب موجب شکل‌گیری کینه‌ای عمیق میان او و برادر نازی‌اش می‌گردد و این شکاف خانوادگی، تجسمی از شکاف سیاسی و اجتماعی آلمان در آن دوران است. با آغاز جنگ جهانی دوم، روایت کتاب به یک حماسه خانوادگی گسترده بدل می‌شود. «هانس»، یکی از شخصیت‌های کلیدی داستان، در تلاش برای پیوستن به ارتش سرخ، در جبهه شرقی کشته می‌شود. او در واپسین لحظات، معشوقه باردارش «امی» را تنها می‌گذارد تا این زن فرزندشان را به تنهایی در برلین، شهری درگیر جنگ و ویرانی، بزرگ کند. رمان «مرده‌ها جوان می‌مانند» نه تنها انعکاسی از تاریخ آلمان میان دو جنگ جهانی است، بلکه تصویری ماندگار از سرنوشت انسان‌ها در بطن کشمکش‌های سیاسی و اجتماعی ارائه می‌دهد.