کتاب اخلاق زمامداری اثر صابر اداک، انتشارات کویر

کتاب اخلاق زمامداری نوشته صابر اداک است. کتاب اخلاق زمامداری را انتشارات کویر منتشر کرده است این کتاب گزارشی تاریخی از سیره سیاسی امام علی (ع) در دوران خلافت است.این کتاب با هدف آشنایی بیشتر با روش حکومت امام علی (ع) و دیدگاه‌های سیاسی ـ اجتماعی آن حضرت تدوین شده است و از آنجا که وی در یک نگاه عمومی، افضل صحابهٔ پیامبر (ص) و از منظر شیعه، امامی معصوم به شمار است و ایام خلافتش نیز در دوره تثبیت حکومت اسلامی بوده، به‌نظر می‌رسد بررسی سیره سیاسی او و آگاه‌شدن از نظراتش در باب حکومت، می‌تواند رهگشای بسیاری از معضلات و مشکلات جوامع مسلمان باشد. تحقیق در باب زندگی بزرگان و نام‌آوران، به‌ویژه شخصیت‌های مورد احترام در ادیان و مذاهب، همواره کاری سخت و مستلزم دقت‌ها و ظرافت‌هایی است که اهل نظر به آن آگاه و به مشکلاتش نیز گواهند. سخن‌گفتن از افرادی که نام و یادشان، پیچیده در هاله‌ای از قداست و معنویت است و در طول تاریخ، پیشوای کثیری از آدمیان بوده و هستند، خالی از نگرانی نیست و چه بسا قلم را در دست محقّق می‌لرزاند و او را تا مرز رها کردن و انصراف از کار می‌کشاند.علیّ بن ابی طالب (ع) از جمله این شخصیت‌ها و بلکه سرآمد آنهاست که جایگاهش در آئین اسلام و رفعتش در مذهب تشیع، بر همگان عیان است و قدر و منزلتش نه محتاج بیان. از همین‌رو تحقیق و پژوهش در باب وی و سنّت و سیره‌اش، کاری بس گران و طاقت فرسا می‌نمود که جز به مدد رَبّ الاَرباب و یاری جستن از اُولُوالاَلباب، شدنی نبود. کتاب حاضر درپی یافتن مفاهیمی چون مردم سالاری، آزادی بیان، حقوق مخالفان و عدالت و مساوات در طول خلافت کوتاه امام علی (ع) است تا شاید به این وسیله، مقداری از فاصله این دو جهان را بتوان کاست و نشان داد که مفاهیم مذکور، در دنیای قدیم هم به تمامی ناشناخته نبوده و به یکباره از آسمان نزول نکرده‌اند. این کتاب در یک مقدمه و چهار فصل تدوین شده که شامل: مبانی مشروعیت و مردم‌سالاری، آزادی بیان و حقوق مخالفان، عدالت و مساوات، و اخلاق مداری در حکومت است. در باب منابع و مآخذ مورد استفاده در این اثر باید گفت که با توجه به اهمیت و حساسیت موضوع، سعی شده است که بیشتر مطالب، متّکی و مستند به منابع دست اوّلِ تاریخی و روایی باشد و برای استفاده بیشتر محققان و علاقمندان، اصل متون به زبان عربی در پاورقی آورده شده است. به جز نهج‌البلاغه که تکیه‌گاه اصلی این تحقیق است، می‌توان گفت که عمدهٔ تواریخ عمومی و کتب طبقات و تراجم و انساب و نیز تک‌نگاری‌های مرتبط به آن دوران، از نظر دور نمانده و همچنین مهم‌ترین مجامیع روایی و آثار تفسیریِ فریقین، محل رجوع بوده است. به جز اینها برخی از مجموعه‌های ادبی و عرفانی هم به مناسبت حال، مورد استناد قرار گرفته که فهرستی از آنها را می‌توان در انتهای کتاب مشاهده کرد.