کتاب لیلی و مجنون اثر نظامی گنجوی، انتشارات زوار

منظومه‌ی «لیلی و مجنون» مشهورترین داستان عاشقانه‌ی کلاسیک در ادبیات دوره‌ی اسلامی است که توسط «نظامی گنجوی» به‌زیبایی به نظم کشیده شد. او در سرودن این اثر ارزشمند، علاوه بر بهره‌گیری از ذوق شاعرانه و نبوغ شخصی، به منابع عربی نیز توجه ویژه‌ای داشت و تا حد ممکن کوشید به روایت‌های اصیل و ریشه‌های عربی داستان وفادار بماند. روایت‌های اولیه‌ی عربی از عشق لیلی و مجنون بسیار ساده و ابتدایی بودند. در یکی از این روایت‌ها، لیلی و مجنون که هر دو از یک قبیله‌ی عرب بودند، از کودکی هنگام چوپانی در بیابان با یکدیگر انس گرفتند و همین همنشینی، عشق و دلدادگی عمیقی میان آنان پدید آورد. در روایت دیگر، مجنون در بزرگسالی و طی مجلسی زنانه با لیلی روبه‌رو می‌شود و نخستین نگاه، دل او را شیفته‌ی زیبایی لیلی می‌سازد. برخی پژوهشگران بر این باورند که بن‌مایه‌های کهن این داستان، حتی پیش از اسلام ریشه داشته یا شاید ردپای آن را بتوان در تمدن‌های باستانی همچون بابل جست‌وجو کرد. با این‌همه، آنچه اهمیت دارد هنرمندی نظامی است؛ او توانست داستانی ساده و روایت‌هایی گاه پراکنده را در قالب منظومه‌ای بدیع، پرشور و سرشار از مضامین عرفانی بازآفرینی کند. همین آفرینش درخشان سبب شد «لیلی و مجنون» نه‌تنها در شمار آثار ماندگار ادبیات فارسی جای گیرد، بلکه مرزها را درنوردد و به بخشی ارزشمند از میراث ادبی جهان بدل شود.