کتاب تذکره المتقین اثر محمد بهاری همدانی، انتشارات کتابستان معرفت

کتاب «تذکره‌المتقین» یکی از آثار برجسته مجموعه‌ی اخلاق از نشر کتابستان معرفت است که به قلم عارف نامدار، «آیت‌الله بهاری همدانی»، نگارش یافته است. این اثر ارزشمند با تحقیق و گردآوری «مسعود انصاری» تدوین شده و در چندین بخش به موضوعات مهم اخلاقی و عرفانی می‌پردازد؛ از جمله آداب و شرایط توبه، مراقبه و مجاهده‌ با نفس، جایگاه رفاقت و دوستی، سلوک و رفتار نیکو با همسر و اهل خانه، شیوه‌ی صحیح تربیت و پرورش فرزندان و همچنین آداب معنوی حج و زیارت. در میان سخنان گهربار «آیت‌الله بهاری همدانی»، مباحثی دقیق درباره‌ی صفات و ویژگی‌های علمای حقه و نیز هشدارهایی نسبت به اصناف مغروران بیان شده است. سپس دستورالعمل‌های اخلاقی و عملی «تذکره‌المتقین» در قالب شانزده مراسله مطرح شده که هر یک راهنمایی روشن برای اهل سلوک به شمار می‌آید. اگرچه این اثر عمدتاً بر اساس سیره و سخنان «آیت‌الله بهاری همدانی» تدوین شده است، اما بهره‌هایی از کلام و پیام‌های دیگر بزرگان دینی و عرفانی نیز در آن دیده می‌شود. از جمله «حاج سید احمد موسوی حائری»، «حاج ملا حسینقلی همدانی» و «حاج آقا محمد بیدآبادی» که هر یک در زمره‌ی عالمان وارسته و مربیان روحانی شناخته می‌شوند. حضور این بزرگان در کتاب، بر غنای محتوای عرفانی و اخلاقی آن افزوده و آن را به مرجعی پربار در مسیر سلوک معنوی بدل ساخته است. «تذکره‌المتقین» نه تنها یکی از جامع‌ترین آثار در حوزه‌ی عرفان عملی به شمار می‌رود، بلکه توانسته است سبک زندگی عارفانه و معنوی را با بیانی ژرف و قابل درک برای عموم ترسیم کند. «آیت‌الله بهاری همدانی» و دیگر نام‌آورانی که در این کتاب سخنان و اندیشه‌هایشان منعکس شده، همچون گوهرهایی در دریای عرفان و فقه‌اند که با رفتار و آداب خویش، راهنمای سالکان حقیقت بوده‌اند. از این اثر ماندگار، نسخه‌های متعددی به چاپ رسیده است. با این حال، یکی از دقیق‌ترین و روان‌ترین نسخه‌ها، همان ویرایش منتشرشده در مجموعه‌ی اخلاق نشر کتابستان معرفت است که با تلاش علمی «مسعود انصاری» تهیه، تنظیم و به انتشار رسیده و در میان اهل پژوهش و علاقه‌مندان به عرفان اسلامی، جایگاهی ویژه یافته است.