کتاب افسون‌زدگی جدید اثر داریوش شایگان، ترجمه فاطمه ولیانی، انتشارات فرزان روز

کتابی که پیش روی خواننده ایرانی قرار می‌گیرد، در نگاه نخست اثری پراکنده و پیچیده به‌نظر می‌رسد؛ کتابی که در آن سطوح گوناگون آگاهی و جنبه‌های متفاوت شناخت، از فلسفه گرفته تا جامعه‌شناسی و روان‌شناسی، با یکدیگر تلاقی می‌کنند و گاه حالتی از چندصدایی ناموزون را پدید می‌آورند. این درهم‌آمیزی نه حاصل انتخابی عمدی، بلکه نتیجه مستقیم آشفتگی فرهنگی جهان امروز است؛ جهانی آکنده از رنگارنگی و اختلاطی چنان گسترده که یافتن نقطه‌ای ثابت برای سکون و دستیابی به نگاهی فراگیر بس دشوار شده است. در این نوشته کوشیده‌ام به اندازه توان خویش، طرحی هرچند ناکامل و ناتمام از نابسامانی موقعیت فرهنگی کنونی جهان ارائه کنم. از این رو، کتاب در عین حال که ادعایی بزرگ دارد، سرشار از تواضع نیز هست. پرمدعاست، زیرا می‌کوشد در پس این آشفتگی، نظمی پنهان را آشکار کند و جریان‌های سیال فرهنگ را در لایه‌های گوناگون شناخت دنبال نماید. اما در عین حال متواضع است، چرا که داعیه طرح فرضیه‌ای نو یا ارائه دیدگاهی ناشناخته را ندارد. اگر بپذیریم که تمامی جهان‌بینی‌های مسلط تاریخ اندیشه، که هر یک طی قرون بر تفکر بشری سیطره داشته و حقیقت را در چارچوب محدود خود محبوس ساخته‌اند، امروزه اعتبار گذشته خود را از دست داده‌اند؛ اگر بپذیریم که جریان‌های انتقادی قرن بیستم، تمامی نظام‌های فکری جهان‌شمول را چون موریانه از درون تهی کرده‌اند؛ و اگر باور کنیم که بیشتر اعتقادات ریشه‌دار، قطعیت جزمی سابق خود را وانهاده و به غباری از تصورهای پراکنده بدل گشته‌اند که اکنون در فضای فکری جهان سرگردان‌اند، آنگاه باید اذعان کرد که دیگر با دیوارهای مستحکم اعتقادات پیشین و اونتولوژی‌های سخت و انعطاف‌ناپذیر گذشته روبه‌رو نیستیم.