کتاب ژاک قضا و قدری و اربابش اثر دنی دیدرو، ترجمه مینو مشیری، انتشارات فرهنگ نشر نو

کتاب «ژاک قضا و قدری و اربابش» رمانی کلاسیک از دنی دیدرو، نویسنده برجسته عصر روشنگری است که نخستین بار در سال ۱۷۹۶ منتشر شد. دیدرو با نگارش این اثر، قواعد رایج داستان‌نویسی زمان خود را به چالش کشید و سبکی نو در روایت ادبی ایجاد کرد. داستان درباره «ژاک» و اربابش است که در سفر خود در فرانسه با شخصیت‌های گوناگونی روبه‌رو می‌شوند. در طول این مسیر، روایت‌های کوچک و بزرگ بسیاری نقل می‌شود که تصویری کامل و چندلایه از جامعه قرن هجدهم فرانسه پیش روی خواننده قرار می‌دهد. ژاک در رفتار و گفتار خود به گونه‌ای ظاهر می‌شود که گویی آزاد و مختار است و هیچ محدودیتی در برابر رویدادهای غیرقابل پیش‌بینی پیرامونش وجود ندارد. با این حال، باور فلسفی او نقطه اصلی داستان را شکل می‌دهد: او اعتقاد راسخ دارد که هر تصمیمی ــ حتی اگر ناگهانی و پیش‌بینی‌ناپذیر به نظر برسد ــ از پیش تعیین شده است. این پیوند میان جبرگرایی و آزادی ظاهری، محوری‌ترین عنصر رمان دیدرو به شمار می‌آید و همچنان آن را به یکی از آثار شاخص و تأثیرگذار ادبیات اروپا بدل کرده است.