کتاب تشیع در مسیر تاریخ اثر سید حسین محمد جعفری، ترجمه محمد تقی آیت اللهی، انتشارات نشر فرهنگ اسلامی

کتاب «تشیع در مسیر تاریخ» با عنوان انگلیسی «The Origins and Early Development of Shi'a Islam»، اثری از سید حسین محمد جعفری است که به زبان انگلیسی نوشته شده و به بررسی روند شکل‌گیری مذهب شیعه تا دوره امام جعفر صادق(ع) می‌پردازد. بر اساس مطالب مطرح‌شده در این اثر، نویسنده ماجرای سقیفه را عامل اصلی جدایی مسلمانان می‌داند و معتقد است نخستین هسته پیروان شیعه علی(ع) را کسانی تشکیل دادند که همراه آن حضرت از بیعت با ابوبکر سر باز زدند. جعفری فاصله زمانی میان رویداد سقیفه در سال ۱۱ هجری قمری تا انتخاب عثمان بن عفان به خلافت در سال ۲۴ هجری قمری را نخستین دوره تکوین تشیع می‌خواند. به‌گفته او، مرحله دوم شکل‌گیری تشیع با شهادت امام حسین(ع) آغاز می‌شود. نویسنده، دوران خلافت عثمان تا شهادت امام علی(ع) را نقطه عطفی در تاریخ تشیع می‌داند و معتقد است صلح امام حسن(ع) نیز نقش مهم و تأثیرات پایداری در رشد و استحکام مکتب تشیع برجای گذاشته است. به باور سید حسین محمد جعفری، مکتب فقهی تشیع از عصر امام محمد باقر(ع) به‌تدریج سامان یافت و پیش از آن، شیعیان از نظر فقهی تفاوت چشمگیری با اهل سنت نداشتند. این کتاب ارزشمند تاکنون به زبان‌های اردو و فارسی ترجمه شده و از منابع مهم در پژوهش‌های تاریخی و اعتقادی درباره پیدایش و سیر تکاملی تشیع به‌شمار می‌آید.