کتاب حیات فکری غزالی اثر مهدی کمپانی زارع، انتشارات نگاه معاصر

کتاب «حیات فکری غزالی» نوشته مهدی کمپانی زارع، اثری ارزشمند و جامع در زمینه بررسی زندگی، آثار و اندیشه‌های ابوحامد محمد غزالی، فیلسوف و متکلم برجسته ایرانی قرن پنجم هجری است. این اثر با رویکردی تحلیلی و انتقادی، سیر تحول فکری و دینی غزالی را از دوران جوانی تا واپسین سال‌های عمرش به‌دقت ترسیم می‌کند. نویسنده با بهره‌گیری از مطالعه عمیق آثار غزالی و تحلیل تاریخی و اجتماعی دوران زندگی او، کوشیده است تا درکی روشن‌تر و دقیق‌تر از افکار و دیدگاه‌های این متفکر برجسته اسلامی ارائه دهد. این کتاب در چهار بخش اصلی تنظیم شده است که هر بخش به یکی از ابعاد مهم زندگی و اندیشه‌های غزالی اختصاص دارد. در بخش نخست، مهدی کمپانی زارع به معرفی ابوحامد غزالی و بررسی شرایط تاریخی و فرهنگی دوران زندگی او می‌پردازد. در این بخش، خانواده، تحصیلات، استادان، و محیط فکری‌ای که غزالی در آن رشد یافت، به‌تفصیل شرح داده می‌شود. همچنین، نویسنده تأثیر عوامل اولیه‌ای همچون اوضاع سیاسی، اجتماعی و آموزه‌های استادان برجسته زمان را در شکل‌گیری اندیشه‌های غزالی تحلیل می‌کند. بخش دوم کتاب به طبقه‌بندی و تحلیل آثار متنوع غزالی اختصاص دارد. نویسنده در این فصل به بررسی آثار فلسفی، کلامی، فقهی و عرفانی او پرداخته و تحول فکری وی را از خلال آثار مختلفش دنبال می‌کند. در این میان، توجه ویژه‌ای به اثر مشهور غزالی یعنی «احیاء علوم‌الدین» شده است؛ اثری که نقشی بنیادی در تحول اندیشه اسلامی و فهم اخلاق دینی در جهان اسلام داشته است. در بخش سوم، تحول فکری و دینی غزالی با دقت مورد تحلیل قرار می‌گیرد. نویسنده تغییر مسیر غزالی از فلسفه به سوی عرفان و تصوف را بررسی کرده و نشان می‌دهد چگونه او پس از سال‌ها جست‌وجوی عقلانی، حقیقت را در تجربه معنوی و درون‌گرایی دینی جست. این بخش، به‌خوبی نمایانگر سیر درونی و معنوی یکی از تأثیرگذارترین متفکران اسلامی است. بخش چهارم کتاب به میراث فکری غزالی و تأثیر گسترده او بر جریان‌های فکری و دینی در جهان اسلام می‌پردازد. مهدی کمپانی زارع در این بخش، نقش آثار غزالی در شکل‌گیری اندیشه متفکران پس از او را بررسی کرده و به تحلیل دیدگاه‌های موافق و مخالف درباره اندیشه‌های وی در طول تاریخ می‌پردازد. در مجموع، «حیات فکری غزالی» اثری علمی، دقیق و مستند است که به معرفی و تحلیل ابعاد گوناگون زندگی و تفکر یکی از بزرگ‌ترین اندیشمندان مسلمان می‌پردازد. این کتاب نه‌تنها منبعی معتبر برای دانشجویان و پژوهشگران حوزه فلسفه و الهیات اسلامی است، بلکه برای هر علاقه‌مند به تاریخ تفکر اسلامی، اثری ارزشمند و خواندنی به شمار می‌آید.