کتاب بُعد زیباشناختی اثر هربرت مارکوزه، ترجمه داریوش مهرجویی، انتشارات هرمس
کتاب بُعد زیباشناختی اثر هربرت مارکوزه، ترجمه داریوش مهرجویی، انتشارات هرمس
ناشر : هرمس
ضمانت بازگشت کالا - خرید آسان
رقعیقطع
شومیزنوع جلد
1403سال انتشار شمسی
کتاب «بُعد زیباشناختی» از برجستهترین آثار هربرت مارکوزه، فیلسوف آلمانی و از اعضای شاخص مکتب فرانکفورت است. او در این اثر به تحلیل انتقادی جامعه سرمایهداری و نسبت آن با مارکسیسم میپردازد و تلاش دارد تا برداشتهای سنتی از مارکسیسم درباره هنر، فرهنگ و زیباییشناسی را بازنگری کند. مارکوزه در این کتاب، تفسیری نو و انقلابی از نقش هنر در فرآیند دگرگونی اجتماعی ارائه میدهد و آن را عاملی برای رهایی انسان از سلطه ساختارهای سرکوبگر میداند.
مارکوزه در «بُعد زیباشناختی»، رابطه پیچیده میان فرهنگ و تغییرات اجتماعی را بررسی کرده و از این دیدگاه دفاع میکند که هنر نه بازتابی منفعل از واقعیت اقتصادی، بلکه نیرویی فعال برای دگرگونی آن است. او نظریه کلاسیک مارکسیستی را به دلیل تقلیل دادن هنر و فرهنگ به انعکاس سادهای از ساختارهای مادی نقد میکند. به باور او، مارکسیسم ارتدکس در درک توان دگرگونساز هنر ناکام مانده و آن را تابعی از تولید مادی و مبارزه طبقاتی میداند، در حالی که هنر میتواند عرصهای مستقل و زاینده باشد.
مارکوزه با تکیه بر سنتهای هگلی و مارکسیستی، هنر را «فضای امکانهای تازه» میخواند؛ فضایی که در آن تخیل انسانی میتواند طرحهایی از زندگی اجتماعی بدیل و آزادانه را بیافریند. او تأکید دارد که هنر تنها ابزار بازنمایی یا ایدئولوژی نیست، بلکه حوزهای انتقادی و خلاق است که میتواند وضع موجود را به چالش بکشد و آگاهی رهاییبخش بیافریند. در نگاه او، تجربه زیباشناختی نوعی شناخت حسی ـ انتقادی پدید میآورد که قادر است نظام عقلانی و ابزاری حاکم بر سرمایهداری را متزلزل کند.
یکی از محورهای اصلی کتاب، مفهوم «هنر بهعنوان شکلی از مقاومت» است. مارکوزه توضیح میدهد که در جوامع سرمایهداری، جایی که تولید انبوه و مصرفگرایی بر زندگی انسان سایه افکنده، هنر میتواند نیرویی مخالف و الهامبخش برای شیوههای نوین اندیشیدن و زیستن باشد. از دید او، هنر توان آن را دارد که زندگی انسانی را فراتر از وضعیت بیگانگی و کالاییشده مدرن به تصویر کشد و چشماندازی از آزادی و اصالت بیافریند.
موضوع دیگر مورد تأکید مارکوزه، مفهوم «تجربه زیباشناختی» است. او استدلال میکند که هنر میتواند نوعی تجربه فراتر از محدودیتهای زندگی روزمره فراهم آورد و تصویری از جهانی انسانیتر و رهاییبخش عرضه کند. چنین تجربهای، دریچهای به شناختی تازه از جهان میگشاید؛ شناختی که بر احساس، تخیل و آگاهی انتقادی استوار است و بهطور ضمنی با منطق سودآور و کالایی نظام سرمایهداری در تضاد قرار میگیرد.
مارکوزه همچنین به نقد «کالاییشدن هنر» در دنیای معاصر میپردازد؛ فرآیندی که در آن هنر از مضمون انتقادی تهی شده و به محصولی برای خرید و فروش تبدیل میشود. از نگاه او، این روند، هنر را از رسالت رهاییبخش و نیروی تحولآفرینش دور میکند. او خواهان بازاندیشی در مفهوم هنر است؛ هنری که در برابر کالاییشدن ایستادگی کند، توان برانگیختن آگاهی انسان را داشته باشد و نقش خود را در مسیر رهایی و تغییر اجتماعی باز یابد.
کتاب «بُعد زیباشناختی» از برجستهترین آثار هربرت مارکوزه، فیلسوف آلمانی و از اعضای شاخص مکتب فرانکفورت است. او در این اثر به تحلیل انتقادی جامعه سرمایهداری و نسبت آن با مارکسیسم میپردازد و تلاش دارد تا برداشتهای سنتی از مارکسیسم درباره هنر، فرهنگ و زیباییشناسی را بازنگری کند. مارکوزه در این کتاب، تفسیری نو و انقلابی از نقش هنر در فرآیند دگرگونی اجتماعی ارائه میدهد و آن را عاملی برای رهایی انسان از سلطه ساختارهای سرکوبگر میداند.
مارکوزه در «بُعد زیباشناختی»، رابطه پیچیده میان فرهنگ و تغییرات اجتماعی را بررسی کرده و از این دیدگاه دفاع میکند که هنر نه بازتابی منفعل از واقعیت اقتصادی، بلکه نیرویی فعال برای دگرگونی آن است. او نظریه کلاسیک مارکسیستی را به دلیل تقلیل دادن هنر و فرهنگ به انعکاس سادهای از ساختارهای مادی نقد میکند. به باور او، مارکسیسم ارتدکس در درک توان دگرگونساز هنر ناکام مانده و آن را تابعی از تولید مادی و مبارزه طبقاتی میداند، در حالی که هنر میتواند عرصهای مستقل و زاینده باشد.
مارکوزه با تکیه بر سنتهای هگلی و مارکسیستی، هنر را «فضای امکانهای تازه» میخواند؛ فضایی که در آن تخیل انسانی میتواند طرحهایی از زندگی اجتماعی بدیل و آزادانه را بیافریند. او تأکید دارد که هنر تنها ابزار بازنمایی یا ایدئولوژی نیست، بلکه حوزهای انتقادی و خلاق است که میتواند وضع موجود را به چالش بکشد و آگاهی رهاییبخش بیافریند. در نگاه او، تجربه زیباشناختی نوعی شناخت حسی ـ انتقادی پدید میآورد که قادر است نظام عقلانی و ابزاری حاکم بر سرمایهداری را متزلزل کند.
یکی از محورهای اصلی کتاب، مفهوم «هنر بهعنوان شکلی از مقاومت» است. مارکوزه توضیح میدهد که در جوامع سرمایهداری، جایی که تولید انبوه و مصرفگرایی بر زندگی انسان سایه افکنده، هنر میتواند نیرویی مخالف و الهامبخش برای شیوههای نوین اندیشیدن و زیستن باشد. از دید او، هنر توان آن را دارد که زندگی انسانی را فراتر از وضعیت بیگانگی و کالاییشده مدرن به تصویر کشد و چشماندازی از آزادی و اصالت بیافریند.
موضوع دیگر مورد تأکید مارکوزه، مفهوم «تجربه زیباشناختی» است. او استدلال میکند که هنر میتواند نوعی تجربه فراتر از محدودیتهای زندگی روزمره فراهم آورد و تصویری از جهانی انسانیتر و رهاییبخش عرضه کند. چنین تجربهای، دریچهای به شناختی تازه از جهان میگشاید؛ شناختی که بر احساس، تخیل و آگاهی انتقادی استوار است و بهطور ضمنی با منطق سودآور و کالایی نظام سرمایهداری در تضاد قرار میگیرد.
مارکوزه همچنین به نقد «کالاییشدن هنر» در دنیای معاصر میپردازد؛ فرآیندی که در آن هنر از مضمون انتقادی تهی شده و به محصولی برای خرید و فروش تبدیل میشود. از نگاه او، این روند، هنر را از رسالت رهاییبخش و نیروی تحولآفرینش دور میکند. او خواهان بازاندیشی در مفهوم هنر است؛ هنری که در برابر کالاییشدن ایستادگی کند، توان برانگیختن آگاهی انسان را داشته باشد و نقش خود را در مسیر رهایی و تغییر اجتماعی باز یابد.
دستههای مرتبط
تضمین کیفیت
محصول اصلی
پرداخت امن
ارسال سریع
پدیدآورندگان
کتاب بُعد زیباشناختی اثر هربرت مارکوزه، ترجمه داریوش مهرجویی، انتشارات هرمس