کتاب آدمکش اثر اوژن یونسکو، ترجمه سحر داوری، انتشارات بیدگل

اوژن یونسکو یکی از شناخته‌شده‌ترین و تأثیرگذارترین نمایشنامه‌نویسان اروپایی قرن بیستم به‌شمار می‌آید. کتاب «آدمکش» که به قلم سحر داوری به فارسی ترجمه شده، مخاطب را با یکی از نبوغ‌آمیزترین درام‌های این نویسنده آوانگارد روبه‌رو می‌سازد. این اثر در مجموعه نمایشنامه‌های نشر بیدگل منتشر شده و نمونه‌ای شاخص از جهان فکری و هنری یونسکو به شمار می‌رود. اوژن یونسکو (Eugène Ionesco)، در کنار ساموئل بکت (Samuel Beckett)، یکی از ستون‌های اصلی درام آوانگارد و مدرنیستی به حساب می‌آید. آثار متنوع یونسکو نقش مهمی در شکل‌گیری و تحول ادبیات نمایشی قرن اخیر ایفا کرده‌اند و نام او را در تاریخ تئاتر معاصر جاودانه ساخته‌اند. مارتین اسلین (Martin Esslin)، منتقد برجسته مجارستانی، نخستین کسی بود که اصطلاح «ابزورد» یا «پوچ‌گرا» را برای توصیف آثار نویسندگانی همچون یونسکو و بکت به کار برد. بنا بر دیدگاه اسلین، جوهره‌ی مشترک تمام آثار ابزورد در ویژگی بنیادینی نهفته است: هنجارشکنی و قاعده‌ستیزی در ساختار و محتوا. نمایشنامه‌های یونسکو، از جمله «کرگدن»، «آوازخوان طاس» و «عابر هوایی»، تجلی کامل این خصیصه‌اند. در این آثار، زبان، طرح داستان و درون‌مایه، همگی در سلطه‌ی جنون و بی‌نظمی قرار دارند و نمایش، عمداً از هرگونه انسجام کلاسیک فاصله می‌گیرد. یونسکو با ایجاد آشوب در زبان و ساختار، جهانی به تصویر می‌کشد که سرشار از پوچی، تناقض و رفتارهای تصادفی است؛ جهانی که در عین بی‌نظمی، آینه‌ای دقیق از وضعیت انسانی در دنیای معاصر به‌شمار می‌رود. در آثار او نه خبری از طرحی منسجم و کلاسیک است و نه از شخصیت‌پردازی‌های دقیق و حساب‌شده. زبان آثار یونسکو نیز آگاهانه از فخامت و ظرافت زبان کلاسیک فاصله می‌گیرد تا فضای بیشترِ واقعی، پوچ و سردرگم زندگی انسان مدرن را بازتاب دهد. از همین روی، تماشای یا خواندن آثار وی تجربه‌ای شگفت‌انگیز و تأمل‌برانگیز است؛ زیرا همان جنون، آشوب و مسخرگیِ روایت‌شده، تصویری اغراق‌شده اما حقیقی از زندگی روزمره ماست. اغراق و بزرگ‌نمایی در هنر یونسکو نه تنها ایراد نیست، بلکه جوهره‌ی خلاقیت اوست؛ چرا که هر اثر هنری اصیل از بطن خیال‌پردازی و اغراق می‌زید. همه‌ی این آنچه گفته شد، در نمایشنامه‌ی «آدمکش» (Without Wages Killer) تجسم می‌یابد؛ نمایشی درخشان از اوژن یونسکو که واجد تمام ویژگی‌های بارز سبک اوست. پرسونای اصلی این نمایش، همچون دیگر شاهکارهای یونسکو، «برانژه» نام دارد. او در مواجهه با خطری بزرگ که حیات خودش و اطرافیانش را تهدید می‌کند، به تجربه‌ای عمیق از پوچی و بی‌معناییِ عواطف انسانی می‌رسد. داستان از شهری آغاز می‌شود که در آن جنایتکاری مرموز و بی‌رحم قربانیان خود را به طرزی عجیب به دام می‌اندازد. در میانه‌ی این هرج‌ومرج، برانژه گرفتار عشقی تازه می‌شود، اما همه‌چیز زمانی رنگ می‌بازد که زن محبوبش به یکی از قربانیان «آدمکش» بدل می‌گردد. «آدمکش» با ترجمه‌ی روان سحر داوری و به همت نشر بیدگل منتشر شده است؛ اثری که نه‌تنها خوانندگان تئاتر مدرن بلکه علاقه‌مندان به فلسفه‌ی پوچ‌گرایی و درک ژرف از انسان معاصر را نیز به خود جذب می‌کند.