کتاب ارغنون اثر مهدی اخوان ثالث، انتشارات زمستان

مجموعه شعر «ارغنون» به قلم «مهدی اخوان ثالث» در دهه‌ی بیست شمسی منتشر شد و شامل قالب‌های گوناگون شعری چون قصیده، غزل، رباعی، قطعه، مثنوی، ترکیب‌بند و اخوانیات است. «ارغنون» نخستین تجربه‌ی شاعری مهدی اخوان ثالث به شمار می‌آید. از همین‌رو، او در چاپ‌های بعدی این اثر که در دهه‌ی سی منتشر شد، شخصاً اشعاری را که از نظرش دارای ارزش هنری کافی نبودند، از مجموعه حذف کرد. بخش عمده‌ی اشعار «ارغنون» را غزل‌ها تشکیل می‌دهد؛ با این حال، تسلط اخوان ثالث بر قالب قصیده نیز از ویژگی‌های برجسته و درخور توجه این مجموعه است. این اثر ادای احترامی است به سنت و شیوه‌ی شاعری کهن فارسی. هرچند شاعر در سال‌های بعد به شعر نو گرایش یافت، اما جلوه‌ی هنرمندانه‌ی قلم او و عمق اندیشه‌ها و احساساتش در همین اشعار کلاسیک نیز به‌روشنی نمایان است. مهدی اخوان ثالث علاوه بر مهارت در شاعری، موسیقی‌دانی آگاه و توانا بود. آشنایی او با سازهای سنتی ایرانی می‌تواند دلیل انتخاب نام «ارغنون» برای این مجموعه باشد؛ نامی که یادآور هماهنگی، نغمه و آهنگ است. مضامینی همچون عشق به میهن، عدالت‌خواهی و شور حماسی، همچون دیگر آثار تلفیقی و نوین او، در این اشعار نیز حضوری پررنگ دارد. بی‌تردید، هنر و بینش اجتماعی مهدی اخوان ثالث نقشی مؤثر در تحولات فکری روزگار خود ایفا کرد. بسیاری از روشنفکران معاصر او تحت تأثیر اندیشه‌ها و گرایش‌های سیاسی و اجتماعی‌اش، نگاه تازه‌ای به جامعه یافتند. این تأثیرپذیری و جریان فکری ریشه‌دار، از همان آغاز در مجموعه‌ی «ارغنون» آشکار است و آن را به اثری ماندگار در ادبیات معاصر ایران بدل کرده است.