کتاب حقیقت عاشورا اثر محمد اسفندیاری، انتشارات نشر نی

کتاب حاضر به بررسی جامع نهضت امام حسین‌ علیه‌السلام می‌پردازد؛ از حماسه‌ی سترگ آن حضرت تا تلاش‌های او برای جلوگیری از جنگ، از ستم‌ستیزی امام حسین تا عقلانیت و پرهیز او از افراط‌گرایی. این پژوهش، هم به درس‌هایی می‌پردازد که می‌توان از رفتار و گفتار امام حسین آموخت، و هم به عبرت‌هایی که از کردار و گفتار مخالفانش باید فراگرفت. همچنین در پی آن است که روشن سازد امام حسین چه می‌گفت و مخالفانش چگونه سخن می‌گفتند، و اساساً حادثه‌ی عاشورا رویارویی چه جریان‌هایی با یکدیگر بود. نهضت عاشورا دو ویژگی برجسته داشت: نخست، حماسی و ظلم‌ستیز بودن آن، و دوم، عقلانی و هدفمند بودنش؛ دو ویژگی‌ای که جمع میان آن‌ها برای بسیاری دشوار است. با این حال، در گذر زمان، پنج تحریف بزرگ دامنگیر این قیام شد: ۱. فروکاستن آن به صرف عزاداری و غفلت از پیام عدالت‌خواهی و ظلم‌ستیزی؛ ۲. ارائه‌ی تفسیرهای غیرعقلانی و دور از منطق از اهداف نهضت؛ ۳. برداشت‌های فوق‌واقعی و غیرتاریخی از واقعه‌ی عاشورا؛ ۴. تبیین‌های افراطی و خشونت‌بار که با روح عقلانی قیام در تضاد است؛ و ۵. تفسیرهای عامیانه و سطحی که عمق پیام امام حسین علیه‌السلام را نادیده می‌گیرد. این کتاب، ضمن بررسی این تحریف‌ها، تلاش دارد حقیقت نهضت عاشورا را بر پایه‌ی حماسه، عقلانیت و اصلاح‌طلبی روشن سازد.