کتاب بین‌النهرین اثر جولین رید، ترجمه پیمان متین، انتشارات امیرکبیر

بین‌النهرین یا میان‌رودان به سرزمینی گفته می‌شود که میان دو رود دجله و فرات قرار دارد. این منطقه به سبب پرآبی این دو رود و پیدایش زمین‌های حاصل‌خیز، خاستگاه شکل‌گیری نخستین تمدن‌های بشری بوده است. سرزمین بین‌النهرین از نظر جغرافیایی به دو بخش شمالی و جنوبی تقسیم می‌شود. در ناحیۀ جنوبی، حکومت‌های سومر، اکد و کلده (بابل) و در بخش شمالی، دولت آشور از نخستین تمدن‌های این سرزمین به‌شمار می‌روند. این حکومت‌ها که گاه در نبرد و گاه در تعامل با یک‌دیگر بودند، سرانجام با قدرت‌گیری کورش کبیر به قلمرو امپراتوری هخامنشی پیوستند. تا اواخر دورۀ باستان، یعنی تا زمان حملۀ اعراب مسلمان به ایران، سرزمین بین‌النهرین بخشی از سرزمین ایران محسوب می‌شد. پایتخت اصلی اشکانیان و ساسانیان، شهر تیسفون، نیز در همین ناحیه قرار داشت و از مراکز مهم سیاسی و فرهنگی ایران‌زمین به‌شمار می‌رفت. در این کتاب، نگارنده با تکیه بر مدارک باستان‌شناسی و متون کهن، تاریخ بین‌النهرین باستان را از نخستین روزهای شکل‌گیری تمدن تا ظهور دولت بابل ـ پیش از حدود ۱۵۰۰ پ.م ـ بازسازی و تحلیل کرده است. نویسنده همچنین فراز و فرودهای سرنوشت سومری‌ها، اکدی‌ها، آشوری‌ها، بابلی‌ها و دیگر اقوام ساکن این سرزمین را بررسی کرده و چگونگی ارتباط و درهم‌تنیدگی زندگی آنان را به‌صورت یک کل تاریخی و فرهنگی غیرقابل تفکیک تبیین می‌کند. در جای‌جای کتاب، ۹۶ تصویر رنگی و سیاه‌وسفید مرتبط با موضوع گنجانده شده است. مباحث گوناگون تمدنی چون پیشرفت‌های فنّی در کشاورزی، رشد شهرنشینی و پیدایش دولت‌ـ‌شهرها، باورها و آیین‌های مذهبی و دیگر جنبه‌های فرهنگی از دیگر محورهای مورد توجه نویسنده‌اند. این اثر، چهارمین جلد از مجموعۀ «فرهنگ و تمدن دنیای کهن» است و به‌عنوان یکی از منابع ارزشمند برای شناخت ریشه‌های تمدن بشری در میان‌رودان شناخته می‌شود.