کتاب انواع ادبی اثر سیروس شمیسا، انتشارات میترا

کتاب حاضر در یازده فصل تنظیم شده و به تشریح و بررسی انواع ادبی، همراه با نمونه‌ها، مثال‌ها و شواهد متعدد، اختصاص دارد. در این اثر، مباحث اصلی به‌صورت منظم و هدفمند ارائه شده‌اند و شامل سه بخش کلی هستند: در بخش نخست، به انواع ادبی قدیم مانند حماسه، ادب غنایی و ادب دراماتیک یا نمایشی پرداخته می‌شود. این بخش با بیان ویژگی‌ها، ساختارها و نمونه‌های شاخص هر نوع ادبی، درک عمیق‌تری از سیر تحول ادبیات کلاسیک فارسی ارائه می‌دهد. بخش دوم به انواع ادبی جدید اختصاص دارد که در آن داستان، داستان کوتاه و قصه‌های سنتی مورد بررسی قرار گرفته‌اند. این فصل‌ها به تحلیل عناصر روایی، ساختار داستانی و تفاوت‌های اولیه میان شکل‌های کهن و نوین روایت در ادبیات فارسی می‌پردازند. در بخش سوم، انواع دیگر ادبی همچون مرثیه، مفاخر، مناظره، شهرآشوب، پارودی یا نقیضه، حسبیه، طنز، هزل و مطایبه، تمثیل و معما معرفی و تحلیل می‌شوند. در پایان نیز، مباحث مربوط به قالب‌های شعری مطرح شده و ارتباط میان قالب و محتوا در آثار شعر فارسی تبیین می‌شود. این ساختار دقیق و جامع، کتاب را به منبعی ارزشمند برای شناخت و تحلیل انواع ادبی فارسی تبدیل کرده است.