کتاب پرسش از امکان امر دینی در جهان معاصر اثر بیژن عبدالکریمی، انتشارات نقد فرهنگ

کتاب «پرسش از امکان امر دینی در جهان معاصر» نوشته‌ بیژن عبدالکریمی، مجموعه‌ای از مصاحبه‌ها، مقالات و جستارهای اندیشه‌ورزانه اوست که در آن به بررسی نسبت میان دین و مدرنیته پرداخته می‌شود. عبدالکریمی در این اثر می‌کوشد تا چگونگی ارتباط و تقابل این دو ساحت مهم اندیشه انسانی را آشکار سازد و بحران‌های ناشی از مواجهه سنت با جهان مدرن را تحلیل کند. او در مباحث خود، اندیشمندان و کنشگران فکری معاصر را در دو گروه کلی جای می‌دهد: نخست، سنت‌گرایان که عمدتاً شامل جامعه حوزوی و متکلمان دینی می‌شوند، و دوم، مدرنیست‌ها یا همان روشنفکران دینی در معنای محدود کلمه. به باور نویسنده، دسترسی آسان انسان معاصر به دین در عصر فناوری و مدرنیته نه‌تنها ممکن نشده، بلکه با چالش‌های عمیق‌تری روبه‌روست و مسئولیت اصلی این وضعیت بر دوش همین دو گروه است. عبدالکریمی بر این باور است که حوزویان و متکلمان به دلیل ناتوانی در درک جهان مدرن و مواجهه ایدئولوژیک با مسائل زمانه، آموزه‌های دینی را به قالبی نظام‌مند و مفهومی فرو کاسته‌اند. این رویکرد، ایمان زنده و زیسته را از معنا تهی می‌کند و در نهایت به نوعی سکولاریسم پنهان منجر می‌شود. در مقابل، روشنفکران دینی نیز از نگاه نویسنده، به سبب گرفتار ماندن در الگوی سوژه‌محور و سوبژکتیویستی، از درک امر دینی به مثابه امری رازآمیز و مقدس ناتوان‌اند و هرچه بیشتر در این مسیر تلاش می‌کنند، بیش از پیش در ورطه نیهیلیسم فرو می‌روند. عبدالکریمی در کتاب «پرسش از امکان امر دینی در جهان معاصر» با تکیه بر تعریفی اگزیستانسیالیستی و گسترده از دین ــ یعنی رابطه وجودی انسان با امر مقدس ــ می‌کوشد امکانی برای گفت‌وگو و تطبیق میان دین و مدرنیته بیابد. او در این مسیر، ابعاد گوناگون این دو حوزه را با دقت و نگاه انتقادی می‌کاود تا تصویری روشن از وضعیت معنای دینی در دنیای معاصر ارائه دهد. این کتاب ارزشمند در سیصد و چهل و یک صفحه به همت نشر نقد فرهنگ چاپ و منتشر شده است و یکی از آثار مهم در حوزه فلسفه دین و اندیشه معاصر ایرانی به شمار می‌آید.