کتاب باغ‌وحش شیشه‌ای اثر تنسی ویلیامز، ترجمه حمید سمندریان، انتشارات قطره

کتاب «باغ‌وحش شیشه‌ای»، نمایشنامه‌ای نوشته‌ی تنسی ویلیامز است که برای نخستین‌بار در سال ۱۳۲۴ میلادی (۱۹۴۵) منتشر شد. این اثر یکی از برجسته‌ترین نمایشنامه‌های رئالیستی قرن بیستم به شمار می‌رود و روایتی عاطفی از خانواده‌ای فروپاشیده و گرفتار در وهم و خاطرات گذشته ارائه می‌دهد. داستان نمایشنامه بر محور زندگی آماندا، مادر خانواده، و دو فرزندش ـ لورا و تام ـ می‌چرخد. آماندا زنی است که هنوز با خاطرات دوران جوانی‌اش و خواستگاران فراوان آن زمان زندگی می‌کند. او هنگام شام از دخترش، لورا، می‌خواهد که به ظاهر و زیبایی خود اهمیت دهد تا شاید بتواند خواستگاری مناسب پیدا کند. با این حال، لورا دختری منزوی و بیمار است که هیچ‌گاه خواستگاری نداشته و در انتظار کسی نیز نیست. چندی بعد، آماندا متوجه می‌شود که لورا مدتی است تحصیل را رها کرده است. این موضوع او را در اندیشه‌ای عمیق فرو می‌برد؛ چراکه برای آینده‌ی خانواده و به‌ویژه برای دخترش نگران است. لورا هیچ کمکی در امور خانه نمی‌کند و بیشتر وقت خود را صرف بازی با مجموعه‌ای از حیوانات شیشه‌ای کوچک، یعنی همان «باغ‌وحش شیشه‌ای» خود، می‌گذراند. در ادامه، آماندا از پسرش تام می‌خواهد تا دوستی را برای آشنایی با لورا به خانه دعوت کند. تام که در کارخانه‌ای کار می‌کند، از همکارش جیم می‌خواهد به شام خانه‌ی آنان بیاید. با ورود جیم، تغییراتی در روحیه‌ی لورا پدید می‌آید و برای نخستین‌بار نشانی از امید و نشاط در او دیده می‌شود. اما پرسش اساسی نمایشنامه این است: آیا آماندا، لورا و تام می‌توانند از دنیای خیال و توهم جدا شده و با واقعیت‌های تلخ زندگی روبه‌رو شوند؟ «باغ‌وحش شیشه‌ای» با زبانی شاعرانه و شخصیت‌پردازی ظریف، مخاطب را به تأمل در مرز میان رؤیا و واقعیت دعوت می‌کند.