کتاب امپراطوری اردوغان اثر سونر چاپتای، ترجمه حمید هاشمی کهندانی، انتشارات کتاب کوله پشتی

از سال ۱۳۸۲ (۲۰۰۳ میلادی)، رجب طیب اردوغان، رهبر خودکامه ترکیه، به‌تدریج کوشید این کشور را به یک قدرت بزرگ منطقه‌ای بدل کند؛ تلاشی در امتداد سنت رهبران ترک، از سلاطین متأخر عثمانی گرفته تا مصطفی کمال آتاتورک، بنیان‌گذار جمهوری نوین ترکیه. در کتاب «امپراتوری اردوغان»، سونر چاپتای، پژوهشگر برجسته و نویسنده اثر «سلطان جدید» ــ نخستین زندگینامه جامع رئیس‌جمهور اردوغان ــ تحلیلی استادانه از سیاست قدرت در خاورمیانه و جایگاه ترکیه در این معادله ارائه می‌دهد. اردوغان در این مسیر مدلی نامتعارف را برای تاریخ معاصر ترکیه برگزیده و می‌کوشد کشورش را به‌عنوان یک قدرت مستقل خاورمیانه‌ای معرفی کند. این رویکرد موجب شده ترکیه از هم‌پیمانان سنتی غربی خود، به‌ویژه ایالات متحده آمریکا، فاصله بگیرد و سیاستی با گرایش امپریالیستی در پیش گیرد؛ سیاستی که هدف آن بازگرداندن نفوذ تاریخی آنکارا در خاورمیانه و بالکان، یادآور دوران امپراتوری عثمانی، است. امروز اما، ترکیه نه‌تنها با بحران‌های داخلی نظیر محدودسازی آزادی‌های مدنی و فشار بر رسانه‌ها ــ که مستقیماً از شیوه حکمرانی اردوغان ناشی می‌شود ــ بلکه با محیطی خصمانه در عرصه بین‌المللی روبه‌رو است. آنکارا در جهان عرب تقریباً هیچ متحدی ندارد و همزمان با تهدیدهای دو رقیب تاریخی، یعنی روسیه و ایران، دست به گریبان است. از سوی دیگر، دیگر نمی‌تواند به پشتیبانی بی‌قید و شرط متحدان غربی تکیه کند. پرسش‌های مهمی در برابر آینده ترکیه مطرح است: آیا اردوغان خواهد توانست کشورش را به ثبات و امنیت بازگرداند؟ چه خطراتی مسیر او و ترکیه را تهدید می‌کند؟ و مهم‌تر از همه، آیا این کشور می‌تواند واقعاً به جایگاه یک قدرت بزرگ دست یابد و رویای دیرینه‌ای را که سلاطین عثمانی، آتاتورک و امروز اردوغان در پی آن بوده‌اند، محقق سازد؟