کتاب خاطرات نورالدین کیانوری اثر نورالدین کیانوری، انتشارات اطلاعات

کتاب «خاطرات نورالدین کیانوری» بر پایه‌ی مجموعه‌ای از مصاحبه‌ها تدوین شده است. هدف مصاحبه‌گران آن بود که گفت‌وگویی جامع و دقیق فراهم آورند تا بتواند به‌روشنی به پرسش‌ها و ابهامات پژوهشگران تاریخ معاصر ایران پاسخ دهد. نورالدین کیانوری، مهندس ساخت‌وساز، استاد برنامه‌ریزی شهری و از رهبران برجسته‌ی جریان کمونیستی در ایران بود. او تحصیلات خود را تا سال ۱۳۱۳ در دانشگاه تهران ادامه داد و سپس از سال ۱۳۱۳ تا ۱۳۱۸ در آلمان به تحصیل پرداخت. حدود یک‌سال پس از تأسیس حزب توده ایران، در اردیبهشت ۱۳۲۱ با شماره عضویت ۴۴۴ به این حزب پیوست و به‌زودی به یکی از اعضای مؤثر کمیته‌ی مرکزی حزب توده بدل شد. پس از کودتای ۱۳۳۲ و ممنوعیت فعالیت حزب توده، کیانوری به زندان افتاد اما موفق به فرار شد و مدتی در ایتالیا و سپس در آلمان شرقی اقامت داشت. او در آن دوران با نام مستعار «دکتر سیلویو ماچتی» به‌عنوان معمار و نظریه‌پرداز برجسته‌ی معماری سوسیالیستی و شهرسازی فعالیت می‌کرد. با پیروزی انقلاب اسلامی ۱۳۵۷، کیانوری برای دومین بار به ایران بازگشت و فعالیت‌های سیاسی خود را از سر گرفت. او از سال ۱۳۵۸ تا ۱۳۶۳ به‌عنوان دبیرکل حزب توده ایران فعالیت کرد، اما بار دیگر تحت نظارت قرار گرفت و حزب نیز مجدداً ممنوع اعلام شد. در ادامه، کیانوری همراه با همسرش دستگیر و شکنجه شد و اعترافاتش از تلویزیون ایران پخش گردید. پس از آن آزاد شد، اما تا پایان عمر در حصر خانگی به‌سر برد. نورالدین کیانوری سرانجام در ۱۴ آبان ۱۳۷۸ در تهران درگذشت.