کتاب استنلی کوبریک ادیسه در سینما اثر جان پیرو برونتا، ترجمه مینو خانی، انتشارات مهر نوروز

کتاب «استنلی کوبریک، ادیسه در سینما» به کوشش جان پیرو برونتا، منتقد و نویسنده برجسته ایتالیایی، اثری درباره‌ی یکی از بزرگ‌ترین نوابغ تاریخ سینماست؛ فیلم‌سازی که آثارش درخشان‌ترین فصل‌های هنر هفتم را رقم زده‌اند. بسیاری از منتقدان، کوبریک را در شمار تأثیرگذارترین و خلاق‌ترین فیلم‌سازان جهان می‌دانند. تقریباً تمامی فیلم‌های او اقتباسی از رمان‌ها یا داستان‌های کوتاه‌اند که در ژانرهای گوناگون ساخته شده‌اند. فیلم‌های استنلی کوبریک به دلیل وسواس مثال‌زدنی در جزئیات، فیلم‌برداری خلاقانه، بهره‌گیری از نور طبیعی، صحنه‌آرایی‌های باشکوه و استفاده خاص از طنز تلخ یا کمدی سیاه، همواره توجه منتقدان و تماشاگران را برانگیخته‌اند. کوبریک شخصیتی کمال‌گرا داشت و همه مراحل تولید فیلم را شخصاً و با دقتی بی‌نظیر مدیریت می‌کرد. او برای تحقق ایده‌آل‌هایش بر انجام کار دقیق و کامل اصرار می‌ورزید. دقت علمی، پژوهش‌های مفصل پیش از تولید، طراحی موشکافانه‌ی صحنه و کنترل هماهنگ بازیگران از ویژگی‌های همیشگی سبک کوبریک بود. یکی از عادت‌های او، ضبط شمار زیادی برداشت از یک صحنه برای رسیدن به نتیجه‌ی کامل و مورد نظرش بود؛ روشی که گاه باعث می‌شد به عنوان فیلم‌سازی سخت‌گیر و دشوارشناخته شود. با این‌حال، همین وسواس و نظم به خلق آثاری انجامید که مرزهای تازه‌ای در زبان سینما گشودند و هر یک نقطه عطفی در هنر فیلم‌سازی به شمار می‌آیند. نمونه‌ی برجسته آن فیلم علمی‌تخیلی «۲۰۰۱: یک ادیسه فضایی» است؛ اثری با جلوه‌های ویژه‌ی نوآورانه و دقتی علمی کم‌نظیر که خود کوبریک طراحی جلوه‌های تصویری‌اش را بر عهده داشت. کتاب «استنلی کوبریک، ادیسه در سینما» در پنج بخش تنظیم شده است. بخش نخست شامل مجموعه‌ای از سخنرانی‌ها در بزرگداشت کوبریک در مراسم «فیزوله» در ایتالیا در سال ۱۹۸۳ است؛ جایی که چهره‌هایی چون میشل سیمون، سردبیر مجله‌ی فرانسوی «کایه دو سینما»، درباره‌ی مفهوم فضا و زمان در آثار کوبریک و همچنین اومار کالابرِز درباره‌ی جهان‌های ممکن در سینمای او سخن گفته‌اند. بخش دوم کتاب به برهه‌ای از تاریخ فیلم‌سازی و پیوند آن با فعالیت‌های کوبریک اختصاص دارد و اطلاعات ارزشمندی از پشت‌صحنه‌ی اقتصاد سینمای هالیوود ارائه می‌دهد. در بخش سوم، نقد و تحلیل چندی از فیلم‌های شاخص کوبریک چون «هراس و هوس»، «لولیتا»، «پرتقال کوکی»، «۲۰۰۱: یک ادیسه فضایی»، «درخشش» و «غلاف تمام‌فلزی» گردآوری شده است. بخش چهارم مقاله‌ای از پائولو کرکی اوزایی است که به بررسی نقش اشیاء، فضا و معماری در آثار کوبریک می‌پردازد، و در بخش پنجم، موسیقی به عنوان یکی از عناصر ساختاری و الهام‌بخش در فیلم‌های او تحلیل شده است. «استنلی کوبریک، ادیسه در سینما» کتابی خواندنی، مستند و آموزنده برای تمامی دوستداران سینما، به‌ویژه علاقه‌مندان به آثار استنلی کوبریک، این فیلم‌ساز نابغه و چیره‌دست، به‌شمار می‌آید.