کتاب درس‌های شیمی اثر بانی گارموس، ترجمه سمانه رحیمی، انتشارات نشر نون

کتاب «درس‌های شیمی» نوشته‌ی بانی گارموس، روایتی تازه، خلاقانه و تأثیرگذار از زندگی الیزابت زوت، شیمیدانی توانمند و پیشگام در دهه‌ی ۱۹۶۰ میلادی است. این اثر با نگاهی ژرف و الهام‌بخش، مسیر زنی را به تصویر می‌کشد که در جهانی مردسالار و در چارچوب محدودیت‌های جنسیتی جامعه‌ی علمی آن دوران، برای تحقق آرزوهای علمی خود مبارزه می‌کند. الیزابت زوت، قهرمان هوشمند و مستقل داستان، زنی است سرشار از استعداد و عشق به علم. اما موانع و تبعیض‌های موجود در دانشگاه‌ها و مراکز پژوهشی، او را از دستیابی به رؤیاهایش بازمی‌دارد. در ادامه‌ی مسیر، سرنوشت او را به سوی دنیایی نامنتظره می‌کشاند؛ جایی که ناچار می‌شود به عنوان مجری یک برنامه‌ی تلویزیونی آشپزی ایفای نقش کند. با این حال، او حتی در این جایگاه نیز علاقه‌ی خود به شیمی را از دست نمی‌دهد و تلاش می‌کند تا مفاهیم علمی را با زبانی ساده و الهام‌بخش به مخاطبان خود منتقل کند. بانی گارموس در کتاب «درس‌های شیمی» با نثری روان، دقیق و لحنی طنزآمیز، دنیایی از شخصیت‌های پیچیده و باورپذیر خلق می‌کند. الیزابت نمادی از نسلی از زنان است که در جامعه‌ای پر از قضاوت‌های جنسیتی، برای شنیده شدن صدای خود باید بارها مبارزه می‌کردند. از خلال تلاش‌ها و دستاوردهای او، نویسنده به مباحث بنیادینی مانند هویت، برابری جنسیتی و ارزش تفاوت‌ها می‌پردازد. روایت گارموس به گونه‌ای است که میان سرگرمی و تفکر تعادلی ظریف برقرار می‌کند. قلم او هم‌زمان موجب لبخند و اندیشه می‌شود و خواننده را تا پایان همراه خود نگه می‌دارد. این اثر ادبی فراتر از یک داستان ساده، تصویری فرهنگی و اجتماعی از نقش زنان در علم و جامعه ارائه می‌دهد. «درس‌های شیمی» اثری الهام‌بخش برای زنان و دخترانی است که در مسیر تحقق اهداف علمی و شغلی خود با موانع و پیش‌داوری‌های اجتماعی روبه‌رو هستند. این کتاب اهمیت تحصیل، استقامت و ایمان به توانایی‌های فردی را یادآور می‌شود و نشان می‌دهد که هیچ محدودیتی نمی‌تواند مانع رسیدن انسان به رؤیاهایش شود. از منظر خوانندگان فارسی‌زبان نیز، مفاهیم مطرح‌شده در «درس‌های شیمی» همچون جایگاه زنان در جامعه، موانع حضور آن‌ها در عرصه‌های علمی و حرفه‌ای، و اهمیت تلاش مستمر برای تحقق آرزوها، ارتباطی عمیق با واقعیت‌های فرهنگی ایران دارد. از این رو، این کتاب می‌تواند منبعی الهام‌بخش برای مخاطبان ایرانی باشد تا درباره‌ی نقش خود در جامعه و مفهوم برابری فرصت‌ها بین زنان و مردان بیندیشند. در نهایت، «درس‌های شیمی» با داستانی درگیرکننده، شخصیت‌پردازی قوی و نثری پرجاذبه، اثری است ماندگار که مخاطب را در هر صفحه با خود همراه می‌کند و از زوایای گوناگون به موضوعات چالش‌برانگیز، انسانی و همیشگی می‌پردازد.