کتاب بازیگری در سینما و تلویزیون اثر یان برنارد، ترجمه محمد گذرآبادی، انتشارات هرمس

هنگام سخن گفتن از «هنر سینما»، در واقع از نتیجه و ماحصلی صحبت می‌کنیم که حاصل طی‌ شدن فرایندی پیچیده و چندلایه است؛ فرایندی که در آن گروهی گسترده از افراد با تخصص‌ها و مهارت‌های متنوع همکاری می‌کنند تا اثر نهایی بر پرده سینما پدیدار شود. همین ویژگی گروهی و هم‌افزایانه باعث شده است سینما، در میان مردم جوامع گوناگون، به‌عنوان «هنری مشارکتی» شناخته شود؛ هنری که در هر ژانر و سبکی، برای به‌ثمر نشستن نیازمند تلاش هماهنگ و دسته‌جمعی بسیاری از افراد است. در ساختار تولید فیلم، جایگاه‌ها و مسئولیت‌های متفاوتی وجود دارد؛ از کارگردان، نویسنده، تهیه‌کننده و فیلم‌بردار گرفته تا مدیر تولید، طراح صحنه، طراح لباس، تدوینگر و موسیقی‌دان. هر یک از این افراد نقشی اساسی در شکل‌گیری اثر نهایی دارند. با این حال، یکی از حیاتی‌ترین و غیرقابل‌انکارترین ارکان این فرایند، «بازیگر» است؛ شخصیتی که می‌توان گفت، جز در معدود موارد، بدون حضور او ساخت فیلم ممکن نیست. بازیگر در مسیر تولید فیلم موظف است با هدایت کارگردان و راهنمایی نویسنده، به نقش‌ها و شخصیت‌های موجود در فیلمنامه جان ببخشد و با بهره‌گیری از استعداد، شناخت و توانایی‌های خود، آن‌ها را برای مخاطب باورپذیر سازد. اهمیت این نقش تا آن‌جاست که می‌توان گفت، موفقیت فیلم در دستیابی به اهداف هنری و ارتباطی‌اش، به نحو مستقیم به کیفیت بازی بازیگران وابسته است. در دنیای امروز، کتاب‌های فراوانی در زمینه فنون و روش‌های بازیگری نگاشته شده است، و البته این امر طبیعی است؛ چرا که بازیگری، هنری چندبعدی، غنی و نیازمند تحلیل، تجربه و نقد مستمر است. با این حال، تاکنون اثر چندانی که به‌طور اختصاصی به تفاوت‌های میان بازیگری در تئاتر، سینما و تلویزیون بپردازد، منتشر نشده بود. کتاب «بازیگری در سینما و تلویزیون» نوشته یان برنارد و ترجمه محمد گذرآبادی، اثری است که با رویکردی علمی و ساختارمند به بررسی تکنیک‌های بازیگری در برابر دوربین می‌پردازد و در عین حال تفاوت‌های بنیادین آن را با شیوه اجرای نقش روی صحنه تئاتر نشان می‌دهد. گرچه بسیاری از اصول بازیگری در این دو عرصه شباهت دارند، اما تفاوت‌های ظریف و جزئی میان آن‌ها، به‌ویژه در قاب تصویر و بر پرده بزرگ سینما، به‌وضوح آشکار می‌شود و گاه نقشی تعیین‌کننده در باورپذیری اثر دارد. میان افراط و تفریط در بازیگری، مرزی ظریف وجود دارد که در آن همه چیز طبیعی و درست جلوه می‌کند. این کتاب با آموزش دقیق و گام‌به‌گام تکنیک‌های کاربردی، بازیگران را یاری می‌دهد تا آن مرز میانی را بیابند و بتوانند از آن در جهت تحقق اهداف هنری و دراماتیک خود بهره ببرند.