کتاب پلیس اثر اسلاومیر مروژک، ترجمه بابک تبرایی، انتشارات چتر فیروزه

در این جهان، هر پدیده‌ای حد و مرزی دارد؛ حتی استبداد. زمانی که از مرز خود فراتر می‌رود، چهره‌ای هولناک و درعین‌حال مضحک می‌یابد. همین تناقض، دستمایه‌ای غنی برای هنرمندان در آفرینش شیوه‌های کمیک، به‌ویژه در سبک‌های گروتسک و ابزورد بوده است. مروژک را می‌توان استاد بی‌بدیل این نوع کمدی سیاسی دانست. نمایش‌نامه «پلیس» یکی از برجسته‌ترین نمونه‌های کمدی ابزورد در تاریخ ادبیات نمایشی جهان به‌شمار می‌آید. در سرزمینی با حکومتی تمامیت‌خواه، آخرین زندانی سیاسی سرانجام توبه می‌کند و نظم حاکم ظاهراً به پیروزی می‌رسد. بااین‌حال، این پایان ماجرا نیست؛ زیرا پس از فروکش‌کردن طغیان، خودِ مأموران پلیس ناگزیر می‌شوند به روی یکدیگر تیغ بکشند. طنز تلخ مروژک در «پلیس» شاید مخاطب را به قهقهه نیندازد، اما بی‌تردید او را در اندیشه و بازی‌های ذهنی متن شریک می‌کند. این اثر نه‌تنها نقدی تند بر ساختار استبدادی قدرت است، بلکه مخاطب را به تأملی ژرف درباره مفهوم اطاعت، ترس و پوچی در نظام‌های سرکوبگر فرامی‌خواند.