کتاب سه‌گانه وانیک اثر واتسلاف هاول، ترجمه علی امینی نجفی، انتشارات چتر فیروزه

کتاب «سه‌گانه‌ی وانیک: احضار، اعتراض، رونمایی» از شاخص‌ترین نمایشنامه‌های واسلاو هاول به شمار می‌آید؛ اثری که در قالب سه ادعانامه‌ی کوبنده، نظام به‌اصطلاح «خلقی» را به چالش می‌کشد. این سه نمایش، برش‌هایی از جامعه‌ی زمانه‌ی هاول هستند تا به حاکمان نشان دهند نظامی که بدان می‌بالند، تا چه اندازه با دروغ و فریب آمیخته و پایه‌های آن چه‌قدر سست و لرزان است. نمایشنامه‌های تک‌پرده‌ای این سه‌گانه، به وضعیت روشنفکران ناراضی چک و شرایط دشوار و پیچیده‌ی آنان پس از شکست «بهار پراگ» می‌پردازد. هاول در آثار نمایشی دهه‌ی ۱۳۴۰ خورشیدی (۱۹۶۰ میلادی) کوشیده است سازوکارهای کلی و اجتماعی را بررسی کند و از انسانی سخن بگوید که زیر فشار همین مکانیسم‌ها در هم شکسته است. به زبان امروز، او به ساختارها و انسان‌هایی توجه دارد که در چنگال آن‌ها اسیر هستند. در سه نمایشنامه‌ی شکل‌گرفته پیرامون شخصیت «وانیک»، واسلاو هاول از تجربه‌های شخصی خود به‌عنوان یک روشنفکر معترض و ناراضی سخن می‌گوید. در این آثار، نه‌تنها رگه‌هایی از زندگی و شخصیت خودِ هاول را در کاراکتر آرام، متین و محجوب وانیک می‌توان دید، بلکه نام‌هایی از دوستان نزدیک او مانند «پاول کوهوت» و «پاول لندوفسکی» نیز به چشم می‌خورد؛ دو چهره‌ی شناخته‌شده‌ی تئاتر چک که تأثیر بسیاری بر فضای ادبی و نمایشی آن دوره داشته‌اند. این سه نمایشنامه‌ی کوتاه در ابتدا به‌صورت محدود تکثیر و دست‌به‌دست میان مخاطبان خاص منتشر شدند، اما کمی بعد در قالب کتابی در شهر تورنتو انتشار یافتند. نخستین و برجسته‌ترین نمایشنامه‌ی مجموعه، «احضار» است که در سراسر جهان به‌عنوان یکی از گیراترین و تأثیرگذارترین آثار واسلاو هاول شناخته می‌شود.