کتاب از منظر تئاتریکالیته اثر حامد اصغرزاده، انتشارات بان

کتاب «از منظر تئاتریکالیته» مجموعه‌ای از مقالات است که همگی دست‌کم در یک ویژگی اساسی اشتراک دارند: اندیشیدن به تئاتر، جز از مسیر مواجهه و کلنجار رفتن با مفهوم «تئاتریّت» ممکن نیست؛ یعنی با تعیین مرزها و محدوده‌های وجه تئاتری پدیده‌ها. تنها مقاله‌ی نخست کتاب می‌کوشد خودِ مفهوم «تئاتریّت» یا «تئاتریکالیته» (Theatricality) را به‌عنوان ابزاری مفهومی تبیین کند. سایر مقالات، هر یک درباره‌ی یک پدیده‌ی تئاتری مشخص بحث می‌کنند، اما تمرکزشان بر وجه «تئاتربودگی» آن پدیده است؛ این‌که تئاتربودگی هر پدیده چه ساختاری دارد و این شکل از تئاتربودگی چه مازادها و لایه‌های معنایی تازه‌ای ایجاد می‌کند. رویکرد مقالات در این کتاب، به‌جای به‌کارگیری قالب‌های نظریه‌ای در تحلیل اجرا – چنان‌که در پژوهش‌های آکادمیک مرسوم است – بر گفت‌وگوی پویا میان ایده‌های نظری و تجربه‌ی یک اجرا استوار است؛ یا حتی برآمده از طرح مفاهیم نظری از رهگذر نمایش‌ها و اجراهای موردی است. به بیان دیگر، این کتاب بر پرسشی اساسی متمرکز است: چگونه می‌توان از رهگذر تئاتر، به وضعیت وجودی انسان معاصر و شرایط امروز اندیشید؟ مقالات کتاب در عین حال، بر پیوند دیرین میان تئاتر و سیاست وفادار مانده‌اند. در وجه تئاتری این رابطه، تاکید بر آثار صحنه‌ای و اجراهاست؛ نه صرفاً بر متون نمایشی مکتوب.