کتابخانه بابل اثر خورخه لوئیس بورخس، ترجمه مانی صالحی علامه، انتشارات نشر کتاب پارسه

هرچند آثار خورخه لوئیس بورخس به داستان کوتاه، مقاله و شعر محدود می‌شود، اما او از آرژانتین تا سراسر جهان به‌عنوان یکی از مهم‌ترین و برجسته‌ترین چهره‌های ادبیات مدرن شناخته شده است. آندره موریوس در مقدمه‌اش می‌نویسد: «بورخس نویسنده‌ای بزرگ است که تنها تعداد اندکی مقاله و روایت کوتاه خلق کرده، با این حال همین آثار برای ستایش او به‌خاطر هوش شگفت‌انگیز، تخیل غنی و سبک دقیق و تقریباً ریاضی‌گونه‌اش کافی است.» این داستان‌های شگفت‌انگیز، تخیلی و استادانه، نبوغ بورخس در بازی با فرم، ژانر و زبان را به‌خوبی نشان می‌دهند. مجموعه‌ی حاضر، اثری کامل و یک‌جلدی از بیست‌وچهار داستان کوتاه است که نه‌تنها برای دوست‌داران قدیمی بورخس جذاب است، بلکه برای کسانی که هنوز با نبوغ او آشنا نشده‌اند نیز مقدمه‌ای عالی بر جهان فکری این نویسنده‌ی بزرگ محسوب می‌شود. در میان این داستان‌ها، «کتابخانه بابل» از مشهورترین آثار بورخس است. در این داستان، راوی شرح می‌دهد که جهان او از تعداد بی‌پایانی اتاق شش‌ضلعی تشکیل شده که در کنار هم قرار دارند. در هر اتاق، بر یکی از دیوارها ورودی وجود دارد، بر دیواری دیگر وسایل لازم برای بقای انسان دیده می‌شود و چهار دیوار دیگر پوشیده از قفسه‌های کتاب است. با وجود آنکه ترتیب و محتوای کتاب‌ها تصادفی و بی‌معنا به نظر می‌رسد، ساکنان این جهان باور دارند که همه‌ی کتاب‌ها تنها از بیست‌وپنج علامت اصلی (بیست‌ودو حرف، نقطه، ویرگول و فاصله) ساخته شده‌اند. اگرچه بیشتر کتاب‌های این کتابخانه بی‌معنی و نامفهوم‌اند، اما در جایی از این فضای بی‌انتها باید همه‌ی کتاب‌هایی که تاکنون نوشته شده یا ممکن است در آینده نوشته شوند، وجود داشته باشد؛ حتی نسخه‌های متفاوت و اندکی دگرگون‌شده‌ی هر یک. راوی تأکید می‌کند که کتابخانه شامل تمام دانش ممکن، از پیش‌بینی آینده گرفته تا زندگینامه‌ی هر انسان و ترجمه‌ی هر متن به همه‌ی زبان‌ها است. از دیگر داستان‌های ارزشمند این مجموعه می‌توان به «جاودانه»، «دو مرد مرده» و «جنگجو و اسیر» اشاره کرد؛ آثاری که هر یک دنیایی مستقل از تخیل و اندیشه‌ی ناب بورخس را پیش روی خواننده می‌گشایند.