کتاب نصیرالدین طوسی فیلسوف گفتگو اثر غلامحسین ابراهیمی دینانی، انتشارات هرمس

خواجه نصیرالدین طوسی، دانشمند، فیلسوف و اندیشمند نامدار ایرانی در قرن هفتم هجری و هم‌زمان با یورش مغول به ایران می‌زیست. او در دوران هلاکوخان به خدمت حکومت درآمد، به مقام وزارت رسید و به فرمان او رصدخانهٔ بزرگ مراغه را بنیان نهاد؛ یکی از مهم‌ترین مراکز علمی و نجومی آن دوران. از خواجه نصیر آثار فراوان و گران‌قدری برجای مانده است که از مشهورترین آن‌ها می‌توان به «تجریدالاعتقاد»، «اساس‌الاقتباس» و «منطق‌التجرید» اشاره کرد. او در میان فلاسفهٔ مسلمان جایگاهی ویژه دارد، زیرا بیش از هر فیلسوف دیگری اهل گفت‌وگو و بحث علمی بوده و دیدگاه‌های خود را در قالب گفت‌وگوهای فلسفی و کلامی در آثارش بازتاب داده است. خواجه نصیرالدین طوسی با بسیاری از دانشمندان و فلاسفهٔ بزرگ هم‌عصر خویش در قرن هفتم هجری رابطهٔ علمی داشت و گاه این ارتباط به شکل مکاتبه و مناظره نیز انجام می‌گرفت. باور راسخ او به تأثیر عمیق سخن، گفت‌وگو و تبادل اندیشه، نشان از روحی حقیقت‌جو و خردورز دارد. وی با پالایش علم کلام از جنبه‌های جدلی و سفسطی، نه تنها در شکوفایی و گسترش آن نقشی مؤثر ایفا کرد، بلکه زمینه‌ای برای ظهور و تلاقی چند حوزهٔ مهم فلسفی فراهم ساخت. بدین ترتیب، او سهمی بنیادین در تحول اندیشهٔ اسلامی و نظام‌مند شدن فلسفه در ایران داشت. کتاب حاضر به بررسی زندگی، اندیشه‌ها و آثار خواجه نصیرالدین طوسی می‌پردازد. نویسنده با مطالعهٔ دقیق نوشته‌ها و آثار گوناگون این حکیم بزرگ، به این نتیجه دست یافته است که قدرت سخن، مهارت در گفت‌وگو و توان تأثیرگذاری بر مخاطب از ویژگی‌های برجستهٔ اوست؛ از همین رو، خواجه نصیرالدین طوسی را «فیلسوف گفت‌وگو» نامیده است.