کتاب مدرنیته، کثرت‌گرایی و بحران معنا اثر پیتر برگر، ترجمه ابوالفضل مرشدی، انتشارات نشر ثالث

کتاب «مدرنیته، کثرت‌گرایی و بحران معنا» نوشته‌ی پیتر برگر، توسط نشر ثالث منتشر شده است. این اثر به بررسی چالش‌های ناشی از دگرگونی‌های اجتماعی در عصر مدرن می‌پردازد؛ جایی که بسیاری از جهت‌گیری‌های سنتی در حال فرسایش‌اند و هویت‌های فردی و جمعی به‌طور جدی مورد پرسش قرار گرفته‌اند. سرعت فزاینده‌ی توسعه‌ی اجتماعی و تغییر در ساختارهای آشنا، همراه با از میان رفتن قطعیت‌های مبتنی بر تجربه، زمینه‌ساز شکل‌گیری نوعی بی‌ثباتی در نظام معنایی جوامع شده است. دانش سنتی که در گذشته از راه نهادهایی چون کلیسا، دولت، مدرسه یا خانواده از نسلی به نسل دیگر منتقل می‌شد، امروزه در موقعیتی قرار گرفته که به‌سرعت منسوخ می‌شود. در نتیجه، نهادهای سنتی کارکرد خود را از دست داده و جای خود را به نهادهای تازه‌پدید داده‌اند؛ نهادهایی که در حال بازتعریف نقش و جهت‌گیری‌های اجتماعی‌اند. این دگرگونی موجب بروز تضاد میان ارزش‌ها و جهت‌گیری‌های ریشه‌دار با گرایش‌های نوظهور شده است. این تضادها در عرصه‌ی اجتماعی و در «بازار» ایده‌ها و سبک‌های زندگی بروز می‌یابند؛ جایی که تعاریف گوناگون از زندگی فردی ممکن است ناسازگار یا حتی متناقض جلوه کنند. در این میان، از نخبگان و بازیگران مؤثر جامعه انتظار می‌رود سهم خود را در ایجاد ثبات و تداوم اجتماعی ایفا کنند. نویسنده بر این باور است که جهت‌گیری مؤثر باید بتواند بین مفاهیم معنادار فردی برای زندگی و ضرورت‌های حفظ انسجام اجتماعی آشتی برقرار سازد. برگر و توماس لاکمن، از متفکران برجسته در این حوزه، مدرنیزاسیون، کثرت‌گرایی و به‌ویژه سکولاریزاسیون در جوامع اروپایی را از عوامل اصلی بروز بحران معنا در دنیای مدرن می‌دانند. آنان به‌عنوان راهبردی برای حل این بحران، مفهوم «نهادهای میانی» را مطرح می‌کنند؛ نهادهایی که نقش واسطه میان فرد و جامعه را بر عهده دارند و می‌توانند در بازسازی معنا و پیوند اجتماعی نقشی تعیین‌کننده ایفا کنند.