کتاب طالبان اثر فهمی هویدی، ترجمه وحید خضاب، انتشارات شهید کاظمی

پیش از ظهور گروه‌های تندرو مانند القاعده و داعش، هرگاه سخن از تحجر، بی‌خردی و خشونت به نام دین به میان می‌آمد، ذهن مخاطبان بی‌درنگ به سوی جریان طالبان می‌رفت. در ادبیات عمومی نیز، برخی رفتارهای خشن و ظاهراً مذهبی را «رفتارهای طالبانی» می‌نامیدند. در شکل‌گیری این تصویر ذهنی از طالبان، عوامل بسیاری دخیل بودند. بخش عمده‌ای از این تصویر حاصل حجم گسترده‌ای از شایعات و مطالب نادرست بود که رسانه‌های ضددینی غربی و در پی آن‌ها، برخی رسانه‌های داخلیِ مغرض یا بی‌تحلیل، به‌صورت گسترده منتشر می‌کردند. هم‌زمانی ظهور طالبان با سال‌های موسوم به «دورۀ اصلاحات» در ایران نیز به این مسئله دامن زد؛ در آن سال‌ها برخی از به‌ظاهر روشنفکرانِ مغرض، ناآگاه و مخالف دین و انقلاب، با سوءاستفاده از فضا، کوشیدند نظام مقدس جمهوری اسلامی را با نظام طالبانی همسان جلوه دهند و از این قیاس گمراه‌کننده برای حمله به مبانی دینی بهره ببرند. در کنار این موضوع، نباید از نقش برخی تعصبات و عقده‌های قومیتی نیز غفلت کرد؛ تعصباتی که متأسفانه هنوز در میان عده‌ای وجود دارد و موجب بروز رویکردی ناپسند و زننده نسبت به برادران همسایۀ ما می‌شود. این رویکردها خود عاملی دیگر در «هیولاسازی» از طالبان و تقویت تصویر نادرست آن‌ها بودند. مجموعۀ این عوامل دست به دست هم داد تا در ذهن مردم جهان، از جمله ایرانیان، طالبان به‌عنوان نماد جهل و خشونت شناخته شوند. با این حال، تمام آنچه درباره طالبان گفته می‌شد نادرست نبود؛ همان‌گونه که همه آن‌ها نیز درست نبودند. بر همین اساس، بازخوانی و بررسی دوبارۀ تجربۀ طالبان ضرورتی انکارناپذیر است؛ به‌ویژه اکنون که این گروه نقش پررنگ‌تری در سرنوشت کشور برادر و همسایۀ ما، افغانستان عزیز، یافته است. کتاب حاضر تلاشی است برای روشن‌تر ساختن این تصویر و بازنگری در قضاوت‌های گذشته. فهمی هویدی، نویسنده و اندیشمند اسلام‌گرای مصری که شخصیتی شناخته‌شده در جهان اسلام و همچنین در ایران به‌شمار می‌آید، در این کتاب روایت دو سفر خود به افغانستان در دوران حکومت طالبان و تحلیل‌های دقیق خود از اوضاع آن کشور در آن سال‌ها را به قلم آورده است.