کتاب انسان تکساحتی اثر هربرت مارکوزه، ترجمه محسن مویدی، انتشارات امیرکبیر
کتاب انسان تکساحتی اثر هربرت مارکوزه، ترجمه محسن مویدی، انتشارات امیرکبیر
ناشر : امیرکبیر
ضمانت بازگشت کالا - خرید آسان
رقعیقطع
۱۴۰۲سال انتشار شمسی
شومیزنوع جلد
کتاب «انسان تکساحتی: مطالعاتی در ایدئولوژی جامعۀ پیشرفتۀ صنعتی» اثر هربرت مارکوزه، که در سال ۱۹۶۴ منتشر شد، از مهمترین آثار در عرصۀ نظریه انتقادی و فلسفۀ سیاسی مدرن به شمار میآید. مارکوزه، یکی از چهرههای برجستۀ مکتب فرانکفورت، در این اثر جامعه صنعتی پیشرفتۀ غرب را بهطور جدی مورد انتقاد قرار میدهد و نشان میدهد چگونه این جامعه با ایجاد نوعی کنترل اجتماعی، اندیشۀ انتقادی و آزادی واقعی انسان را سرکوب میکند.
از دیدگاه مارکوزه، جامعۀ صنعتی پیشرفته، شیوهای «تکساحتی» از تفکر و زندگی به وجود آورده است. این جامعه افراد را در نظام تولید و مصرف موجود ادغام میکند و از طریق رسانههای جمعی، تبلیغات و سازوکارهای صنعت، نیازهای کاذب در آنان پدید میآورد. این نیازها نه برای رفاه و رشد انسانی ضروریاند و نه ریشه در خواستههای واقعی بشر دارند؛ بلکه در جهت تثبیت و حفظ وضعیت موجود عمل میکنند. با ارضای این نیازهای مصنوعی، نظام سرمایهداری سازوکاری ایجاد میکند که تطبیق و همراهی افراد با نظم حاکم را تضمین کرده و امکان تحول و تغییرات بنیادین را به حداقل میرساند.
مارکوزه پس از بررسی مفهوم نیازهای کاذب در نظام سرمایهداری، به نقد رفاه ظاهری و آسایشی میپردازد که فناوریهای مدرن در خدمت طبقۀ مرفه فراهم میکنند. او معتقد است این فناوریها، در پسِ ظاهری زیبا و کارآمد، شکلی جدید از استثمار و سرکوب را پنهان میسازند. نتیجۀ چنین وضعی، پیدایش جمعیتی خودراضی و بیتفاوت است که کمتر تمایل دارند نظم موجود را به چالش بکشند یا در برابر آن مقاومت کنند.
در ادامه، مارکوزه غلبۀ تفکر پوزیتیویستی را مورد انتقاد قرار میدهد. این نوع تفکر که صرفاً بر دادههای تجربی و روشهای علمی تأکید دارد، به باور مارکوزه، به حذف اندیشۀ انتقادی و شکلگیری فرهنگی همگن میانجامد. در چنین فرهنگی، ایدههای مخالف به حاشیه رانده میشوند و خلاقیت فکری جای خود را به پذیرش بیچونوچرای نظم موجود میدهد.
مارکوزه سپس با پرداختن به نقش هنر و فرهنگ در جامعۀ صنعتی، نقدی جدی بر مارکسیسم سنتی و ایدۀ حاکمیت پرولتاریا وارد میکند. او استدلال مینماید که در جامعۀ صنعتی پیشرفتۀ معاصر، طبقۀ کارگر دیگر نیروی انقلابی اصلی محسوب نمیشود؛ زیرا در نتیجۀ افزایش دستمزدها و دسترسی به کالاهای مصرفی، در ساختار سرمایهداری جذب شده و نیروی انتقادی و انقلابی خود را از دست داده است.
در پایان، «انسان تکساحتی» در زمان انتشار خود بهسرعت به یکی از متون کلیدی جنبشهای چپ نو و جنبشهای دانشجویی دهۀ ۱۹۶۰ تبدیل شد و تا امروز نیز تأثیر عمیقی بر مباحث نظری در حوزۀ فلسفۀ سیاسی، انتقاد از جامعه صنعتی و نظریه انتقادی بر جای گذاشته است.
کتاب «انسان تکساحتی: مطالعاتی در ایدئولوژی جامعۀ پیشرفتۀ صنعتی» اثر هربرت مارکوزه، که در سال ۱۹۶۴ منتشر شد، از مهمترین آثار در عرصۀ نظریه انتقادی و فلسفۀ سیاسی مدرن به شمار میآید. مارکوزه، یکی از چهرههای برجستۀ مکتب فرانکفورت، در این اثر جامعه صنعتی پیشرفتۀ غرب را بهطور جدی مورد انتقاد قرار میدهد و نشان میدهد چگونه این جامعه با ایجاد نوعی کنترل اجتماعی، اندیشۀ انتقادی و آزادی واقعی انسان را سرکوب میکند.
از دیدگاه مارکوزه، جامعۀ صنعتی پیشرفته، شیوهای «تکساحتی» از تفکر و زندگی به وجود آورده است. این جامعه افراد را در نظام تولید و مصرف موجود ادغام میکند و از طریق رسانههای جمعی، تبلیغات و سازوکارهای صنعت، نیازهای کاذب در آنان پدید میآورد. این نیازها نه برای رفاه و رشد انسانی ضروریاند و نه ریشه در خواستههای واقعی بشر دارند؛ بلکه در جهت تثبیت و حفظ وضعیت موجود عمل میکنند. با ارضای این نیازهای مصنوعی، نظام سرمایهداری سازوکاری ایجاد میکند که تطبیق و همراهی افراد با نظم حاکم را تضمین کرده و امکان تحول و تغییرات بنیادین را به حداقل میرساند.
مارکوزه پس از بررسی مفهوم نیازهای کاذب در نظام سرمایهداری، به نقد رفاه ظاهری و آسایشی میپردازد که فناوریهای مدرن در خدمت طبقۀ مرفه فراهم میکنند. او معتقد است این فناوریها، در پسِ ظاهری زیبا و کارآمد، شکلی جدید از استثمار و سرکوب را پنهان میسازند. نتیجۀ چنین وضعی، پیدایش جمعیتی خودراضی و بیتفاوت است که کمتر تمایل دارند نظم موجود را به چالش بکشند یا در برابر آن مقاومت کنند.
در ادامه، مارکوزه غلبۀ تفکر پوزیتیویستی را مورد انتقاد قرار میدهد. این نوع تفکر که صرفاً بر دادههای تجربی و روشهای علمی تأکید دارد، به باور مارکوزه، به حذف اندیشۀ انتقادی و شکلگیری فرهنگی همگن میانجامد. در چنین فرهنگی، ایدههای مخالف به حاشیه رانده میشوند و خلاقیت فکری جای خود را به پذیرش بیچونوچرای نظم موجود میدهد.
مارکوزه سپس با پرداختن به نقش هنر و فرهنگ در جامعۀ صنعتی، نقدی جدی بر مارکسیسم سنتی و ایدۀ حاکمیت پرولتاریا وارد میکند. او استدلال مینماید که در جامعۀ صنعتی پیشرفتۀ معاصر، طبقۀ کارگر دیگر نیروی انقلابی اصلی محسوب نمیشود؛ زیرا در نتیجۀ افزایش دستمزدها و دسترسی به کالاهای مصرفی، در ساختار سرمایهداری جذب شده و نیروی انتقادی و انقلابی خود را از دست داده است.
در پایان، «انسان تکساحتی» در زمان انتشار خود بهسرعت به یکی از متون کلیدی جنبشهای چپ نو و جنبشهای دانشجویی دهۀ ۱۹۶۰ تبدیل شد و تا امروز نیز تأثیر عمیقی بر مباحث نظری در حوزۀ فلسفۀ سیاسی، انتقاد از جامعه صنعتی و نظریه انتقادی بر جای گذاشته است.
دستههای مرتبط
کتابعلوم انسانیجامعهشناسیعلوم سیاسی و روابط بینالمللمردم شناسیعلوم انسانیجامعهشناسیعلوم سیاسی و روابط بینالمللمردم شناسیجامعهشناسیعلوم سیاسی و روابط بینالمللمردم شناسی
تضمین کیفیت
محصول اصلی
پرداخت امن
ارسال سریع
پدیدآورندگان
کتاب انسان تکساحتی اثر هربرت مارکوزه، ترجمه محسن مویدی، انتشارات امیرکبیر