کتاب امنیت و دو داستان دیگر اثر آریل دورفمن، ترجمه اسدالله امرایی، انتشارات افق

کتاب «امنیت و دو داستان دیگر» نوشته‌ی آریل دورفمن، نویسنده‌ی برجسته و متفکر آرژانتینی، از مجموعه‌ی «شاهکارهای ۵ میلی‌متری» است. دورفمن از نویسندگان نسل دوم آمریکای لاتین به شمار می‌آید و آثارش همواره بازتابی از دغدغه‌های انسانی، سیاسی و اجتماعی اوست. سه داستان این مجموعه با عنوان‌های «همه‌ی دار و ندارم»، «خورش» و «امنیت»، هر یک روایت‌گر موقعیت‌هایی دشوار و پراضطراب از زندگی انسان هستند؛ جایی که شخصیت‌ها در مرز میان واقعیت و خیال قرار می‌گیرند. شخصیت‌های اصلی این داستان‌ها، در بزنگاه‌های سرنوشت‌ساز زندگی خود گرفتارند: یکی در واپسین ساعت زندگی‌اش، دیگری در انتظار سرنوشتی نامعلوم، و آن‌ یکی بی‌آنکه بداند، تا ساعاتی دیگر چه چیزی در انتظار اوست. درون‌مایه‌ی مشترک هر سه داستان، تأملی ژرف بر نسبت انسان با واقعیت، زمان، و مفاهیم عدالت و آشتی است. دورفمن باور دارد نویسندگان واقعی باید سراغ داستان‌هایی بروند که «حرفی برای گفتن» دارند؛ از همین رو، در آثار او با انسان‌هایی اندیشمند و دغدغه‌مند روبه‌رو هستیم؛ انسان‌هایی که اندیشه و وجدان درونی‌شان آن‌ها را وادار می‌کند حقیقت ذهن و دل خود را بیان کنند. داستان «امنیت» در فرودگاهی در ایالات متحده و در روزگاری پس از وقایع یازدهم سپتامبر می‌گذرد. تمهیدات و اقدامات امنیتی شدید، زمینه‌ساز فضایی پرتنش و تودرتو شده است. درون‌مایه‌هایی چون بحران هویت، جست‌وجوی صلح و مبارزه، از بن‌مایه‌های اصلی آثار دورفمن به‌شمار می‌روند. او از انسان‌هایی سخن می‌گوید که در گوشه‌های تاریک جامعه پنهان مانده‌اند اما همچنان شاهد، درج‌کننده و حافظِ حقیقت‌اند. هرچند او روایتگر صرف تاریخ نیست، اما در پایان داستان‌هایش، جایی از دل خیال به واقعیتی مستند و ملموس می‌رسد. در داستان «همه‌ی دار و ندارم»، مردی محکوم به اعدام قهرمان اصلی است. روایت با دقایق پایانی پیش از اجرای حکم آغاز می‌شود؛ جایی که او با سربازان و مأموران به گفت‌وگو می‌نشیند و از دریچه‌ی این مواجهه، خاطرات، گذشته و ویژگی‌های روانی‌اش آشکار می‌گردد. در میان نظامیان، سربازی هست که با او برخوردی انسانی و محترمانه دارد. در این داستان، لحظه‌ی اعدام نه پایان، که بهانه‌ای است برای بازگویی زندگی، تأمل در مرگ و بازشناسی انسان. در جهان داستانی دورفمن، سختی‌ زندگی در میان پیچیدگی‌های سیاسی، آشوب‌های اجتماعی و باورهای اخلاقی و درونی به‌وضوح حضور دارد. او از نبرد انسان‌ها برای یافتن صلح، تلاش برای رسیدن به احساس امنیت و نیز ایستادگی در برابر استبداد و نژادپرستی سخن می‌گوید. خواننده در مواجهه با داستان‌های دورفمن، همواره با طیفی از احساسات انسانی چون ترس، ناامیدی و استیصال روبه‌رو می‌شود؛ احساساتی که به تجربه‌ی زیسته‌ی شخصیت‌ها عمق و واقعیت می‌بخشند. آریل دورفمن، فعال حقوق بشر و روشنفکری آزادی‌خواه است که همواره در آثارش از آزادی، عدالت، و حقوق پایمال‌شده‌ی انسان‌ها زیر سایه‌ی دیکتاتوری می‌نویسد. او از اندیشه‌های ژان پل سارتر تأثیر پذیرفته و سیاست را جدایی‌ناپذیر از ادبیات می‌داند. دوران جوانی و فعالیت‌های سیاسی‌اش در قالب مبارزه با حکومت‌های استبدادی در آمریکای لاتین، نقشی تعیین‌کننده در شکل‌گیری جهان‌بینی او داشته است؛ جهانی که در آن کلمه همچون ابزاری برای مقاومت و بیداری به کار می‌رود. «امنیت و دو داستان دیگر» اثری خواندنی برای دوستداران آریل دورفمن و علاقه‌مندان به ادبیات غنی و متعهد آمریکای لاتین است؛ کتابی که در عین سادگی، لایه‌های عمیق انسانی و اجتماعی را در خود جای داده و مخاطب را به سفری در مرز میان واقعیت و خیال، ترس و رهایی، و انسان و جهان دعوت می‌کند.