کتاب ارمغان مور اثر شاهرخ مسکوب، انتشارات نشر نی

کتاب «ارمغان مور» اثر شاهرخ مسکوب، جستاری ژرف در شاهنامه‌ی فردوسی است که در آن چند مفهوم بنیادین همچون زمان، سخن، جهانداری، تاریخ و آفرینش مورد بررسی قرار می‌گیرد. مسکوب از رهگذر این مفاهیم، شاهکار جاودانه‌ی حکیم ابوالقاسم فردوسی را می‌کاود و در نهایت، حاصل تأملات و اندیشه‌های خود را ــ که آن را با فروتنی «ارمغان مور» نامیده ــ به پادشاه سخن و شاهنامه‌اش تقدیم می‌کند. شاهرخ مسکوب در نگارش «ارمغان مور» تلاشی را دنبال کرده تا قرائتی نو از شاهنامه ارائه دهد؛ جست‌وجویی اندیشمندانه برای دستیابی به حقیقتی تازه و عمیق‌تر از این اثر عظیم حماسی. در این کتاب، خواننده با خلاصه‌ای از داستان‌های شاهنامه روبه‌رو نمی‌شود، بلکه با کاوشی فلسفی و تحلیلی درباره‌ی چرایی عظمت این اثر کهن مواجه است. هرچند نویسنده نمونه‌های متعددی از روایات شاهنامه را مطرح می‌کند، هدف او نه بازگویی داستان‌ها، بلکه آشکار ساختن ساختار درونی، زبان والای سخن و فضای تاریخی و فرهنگی زمان سرایش شاهنامه است. مسکوب در «ارمغان مور» با نگاهی دقیق، هنر بی‌بدیل حکیم فردوسی را در گذر از اسطوره به حماسه و از حماسه به تاریخ تحلیل می‌کند و بر این باور است که شناخت درست شاهنامه، نیازمند خواندنی همراه با تأنی، تأمل و تعقل است. به همین دلیل، او در این اثر، چراغی پیش پای دوستداران ادبیات می‌نهد تا در مسیر درک ژرف‌تر اندیشه‌ی فردوسی گام بردارند. «ارمغان مور» نه تنها به درک بهتر شاهنامه یاری می‌رساند، بلکه خود نیز اثری است اندیشمندانه که به‌دقت باید خوانده و فهمیده شود؛ زیرا در ورای کلماتش، روح نویسنده و تأملات عمیق او جاری است. این کتاب در واپسین روزهای زندگی شاهرخ مسکوب نوشته شده و جوهر جان و تجربه‌ی زیسته‌ی او در آن متبلور است. ازاین‌رو مطالعه‌ی این کتاب به همه‌ی علاقه‌مندان به ادبیات کهن فارسی، پژوهشگران جهان‌بینی فردوسی و خوانندگان مشتاق شناخت افکار و دغدغه‌های واپسین مسکوب به‌ویژه توصیه می‌شود.