کتاب دکتر محمد مصدق در دادگاه تجدیدنظر نظامی اثر جلیل بزرگمهر، انتشارات بایگانی

کتاب «دکتر محمد مصدق در دادگاه تجدیدنظر نظامی» به کوشش سرهنگ جلیل بزرگمهر منتشر شده و روایتی دقیق از روند دادرسی و وقایع مهم این دادگاه ارائه می‌دهد. در این اثر، مجموعه جلسات، مکاتبات و سخنان رد و بدل شده میان دادگاه و دکتر مصدق به‌تفصیل بازگو شده است. یک روز پیش از صدور رأی دادگاه بدوی، دکتر محمد مصدق طی نامه‌ای به هیئت قضایی، سه وکیل برجسته را به‌عنوان وکلای رسمی خود معرفی کرد. او تأکید داشت که این وکلا در صورت محکومیت احتمالی، وظیفه پیگیری فرجام‌خواهی و دفاع از او را در دادگاه تجدیدنظر بر عهده بگیرند. به‌محض قرائت حکم نخستین دادگاه، دکتر مصدق شخصاً درخواست تجدیدنظر را مطرح نمود. برای آنکه مهلت قانونی تجدیدنظر از دست نرود، مصدق از سرهنگ جلیل بزرگمهر، وکیل تسخیری خود، خواست تا بلافاصله درخواست تجدیدنظر را ثبت کند. بزرگمهر نیز در تاریخ دوم دی‌ماه ۱۳۳۲ طی نامه‌ای رسمی، این درخواست را به دادگاه تجدیدنظر نظامی ابلاغ کرد. تنها یک روز بعد، در سوم دی‌ماه، دکتر مصدق با ارسال نامه‌ای به مراجع قضایی، جلیل بزرگمهر را رسماً به‌عنوان وکیل مدافع خود در دادگاه تجدیدنظر معرفی نمود. ماه‌ها بعد، در هفدهم فروردین ۱۳۳۳، حسن صدر و علی شهیدزاده نیز با نگارش نامه‌ای به دادگاه تجدیدنظر، خواستار صدور مجوز حضور خود به‌عنوان وکیل مدافع دکتر مصدق شدند. همان روز، مصدق در نامه‌ای خطاب به رئیس شعبه تجدیدنظر نظامی، همین درخواست را تکرار کرد. با این حال، در نوزدهم فروردین، سرلشکر جوادی ـ رئیس دادگاه تجدیدنظر نظامی ـ با استناد به مقررات آیین دادرسی کیفری و قانون مجازات ارتش، طی نامه‌ای اعلام داشت که حضور وکلای دادگستری در مقام وکیل مدافع نزد دادگاه نظامی قانونی نیست. کتاب «دکتر محمد مصدق در دادگاه تجدیدنظر نظامی» نوشته جلیل بزرگمهر، شرحی جامع و مستند از این محاکمات حساس و تاریخی به دست می‌دهد و جزئیات روند حقوقی و فشارهای وارد بر دکتر مصدق در سال‌های ۱۳۳۲ و ۱۳۳۳ را به‌خوبی روشن می‌سازد.