کتاب شب‌های تهران اثر غزاله علیزاده، انتشارات توس

رمان «شب‌های تهران» نوشته‌ی «غزاله علیزاده»، اثری آشنا، ملموس و سرشار از واقع‌گرایی است که داستان دختری جذاب و فریبنده را در بستر مجموعه‌ای از رویدادهای درهم‌تنیده روایت می‌کند. این دختر از همان آغاز ورودش، همه را مسحور حضور خود می‌سازد و شخصیت‌های گوناگون داستان، چه اصلی و چه فرعی، هر یک به نوعی دل‌باخته‌ی او می‌شوند. با وجود این، قهرمان زن داستان درگیر تنهایی، غربت درونی و آشفتگی‌های روحی خویش است؛ ویژگی‌ای که سبب می‌شود از هرگونه دلبستگی عاطفی بگریزد. او تنها نوری کمرنگ از امید بر دل دیگران می‌تاباند و سپس در سایه‌ی خویش ناپدید می‌شود. آسیه، شخصیت اصلی و پررمز و راز «شب‌های تهران»، در خانواده‌ای اصیل و مرفه رشد یافته است. تضاد درونی او برخلاف بسیاری از قهرمانان ادبیات معاصر، ناشی از فقر یا کمبودهای مادی نیست، بلکه خلایی درونی و عمیق است که خود نیز توان پر کردنش را ندارد؛ همین ناتوانی، مانع عشق‌ورزیدن او به دیگران می‌شود. در کنار آسیه، بهزاد از دیگر چهره‌های محوری داستان است؛ جوانی که پس از بازگشت از فرانسه در میهمانی‌ای با آسیه آشنا می‌شود و سرنوشتش با او گره می‌خورد. ضلع سوم این مثلث روایی دختری است به نام نسترن؛ دختری ساده و معمولی که عشق بهزاد را در دل می‌پرورد و در نقطه‌ی مقابل روح سرکش و هویت پیچیده‌ی آسیه قرار می‌گیرد. غزاله علیزاده در «شب‌های تهران»، فراتر از روایت ماجرای عاشقانه‌ای پرکشش، تصویری روشن و دقیق از فضای فرهنگی، فکری و اجتماعی جوانان دهه‌ی چهل و پنجاه شمسی ارائه می‌دهد. او با نگاهی تیزبینانه، فضای روشنفکری آن دوران و رابطه‌ی انسان با مکان و هویت را به‌گونه‌ای موشکافانه ترسیم کرده است؛ نکته‌ای که به سبک روایت و فضاسازی این اثر عمق و تمایز ویژه‌ای می‌بخشد.