کتاب یا این یا آن اثر سورن کی یرکگور، ترجمه صالح نجفی، انتشارات مرکز

کتاب «یا این یا آن» نخستین اثر مهم «سورن کی‌یرکگور»، فیلسوف برجسته دانمارکی است. این اثر، که جایگاهی ویژه در تاریخ فلسفه و الهیات دارد، به بررسی مفاهیم عمیق الهیات، فلسفه اگزیستانسیالیستی و مراحل گوناگون زندگی انسان می‌پردازد. «یا این یا آن» اثری دو جلدی است؛ جلد نخست با عنوان «یا این» و جلد دوم با نام «یا آن» منتشر شده است. کتاب با روایت دو صدای متفاوت پیش می‌رود: شخصیت جوان و ظریف‌طبعی به نام «A» راوی بخش نخست است و در بخش دوم، قاضی اخلاق‌گرایی به نام ویلهم سخن می‌گوید. «کی‌یرکگور» در جست‌وجوی معنای زندگی، از خلال گفت‌وگوی این دو صدا به کاوشی گسترده در موضوعاتی چون هنر، موسیقی موتزارت، درام، ملال، عشق، اغواگری و نفی زیبایی می‌پردازد. این کتاب شاهکاری در نمایش دوگانگی و تضاد درونی انسان است. «یا این یا آن» با نگاهی ژرف و تأمل‌برانگیز، تعارض میان زیبایی‌شناسی و اخلاقیات را بررسی می‌کند و هم‌زمان، از یک‌سو لذت‌های اپیکوری و نگاه اغواگرانه به زندگی را می‌کاود و از سوی دیگر، با بیانی فصیح و اندیشمندانه از فضیلت‌های زندگی اخلاقی و متعهدانه سخن می‌گوید. «کی‌یرکگور» در این اثر، بنیان نظریه‌ای را می‌گذارد که بر پایه تمایز میان دو شیوه زیستن است: نخست، زندگی مبتنی بر اصالت زیبایی‌شناسی و لذت‌جویی، و دوم، زندگی اخلاقی که بر تعهد، مسئولیت‌پذیری و معنا استوار است. بسیاری از منتقدان، «یا این یا آن» را شاهکاری شاعرانه و فلسفی می‌دانند؛ اثری که با نثری پرکشش و عمقی فلسفی، خواننده را به تأمل درباره مفهوم انتخاب، اخلاق و زیبایی‌گرایی وا‌می‌دارد. برای افرادی که مایل‌اند کتابی فلسفی اما نسبتاً کوتاه و بی‌نیاز از پیش‌زمینه مطالعاتی گسترده بخوانند، مطالعه «یا این یا آن» انتخابی ممتاز و تجربه‌ای اندیشه‌برانگیز خواهد بود.