کتاب درآمدی بر متافیزیک اثر ژان گروندن، ترجمه سعید تقوایی ابریشمی، انتشارات نشر نی

کتاب «درآمدی بر متافیزیک» اثر ژان گروندن، فیلسوف و پژوهشگر برجستۀ حوزه فلسفه، به‌ویژه هرمنوتیک فلسفی، یکی از آثار شاخص اوست. گروندن در این اثر مسیر تکامل اندیشۀ متافیزیکی را از خاستگاه آن در یونان باستان تا دوران معاصر دنبال می‌کند و با بررسی مفاهیم بنیادین متافیزیک، چگونگی دگرگونی و گسترش معنای آن‌ها را توضیح می‌دهد. از دیدگاه تاریخی، نویسنده نخست به آثار متفکران کلاسیک می‌پردازد و اندیشه‌های پارمنیدس، افلاطون و ارسطو را تحلیل می‌کند. سپس وارد بررسی فلسفۀ فلاسفۀ پس از آنان می‌شود؛ اندیشمندانی چون فلوطین، آگوستین، ابن‌سینا، آنسلم، توماس آکویناس، دونس اسکاتوس، دکارت، اسپینوزا، لایب‌نیتس، کانت، هگل، هایدگر، سارتر، گادامر، دریدا و لویناس. در بُعد محتوایی، گروندن مجموعه‌ای از پرسش‌های بنیادین متافیزیک را در ارتباط با این فلاسفه مطرح می‌کند؛ پرسش‌هایی دربارۀ هستی بما هو هستی، وجود خداوند، رابطۀ ذهن و بدن، ماهیت واقعیت، مسئلۀ کلیات، چیستی زمان و مسئلۀ ارادۀ آزاد. نویسنده شرح می‌دهد که هر یک از متفکران یادشده چگونه به این پرسش‌ها پاسخ داده‌اند و دیدگاه فلسفی خود را دربارۀ ماهیت وجود و واقعیت تبیین کرده‌اند. گروندن علاوه بر تحلیل دیدگاه‌های متافیزیکی، به پیوند میان متافیزیک و سایر شاخه‌های فلسفه مانند معرفت‌شناسی، اخلاق و منطق نیز می‌پردازد و ارتباط این حوزه‌ها را با یکدیگر روشن می‌سازد. در بخش پایانی کتاب، او مسائل معاصر متافیزیک را بررسی می‌کند و از تأثیر دستاوردهای علم مدرن ـ از جمله فیزیک کوانتوم و کیهان‌شناسی جدید ـ بر تحولات اندیشۀ فلسفی سخن می‌گوید. هدف اصلی گروندن در کتاب «درآمدی بر متافیزیک» رد این دیدگاه است که نظریات متافیزیکی هیچ بنیان مشترکی ندارند و همواره به تضاد نتیجه می‌رسند. او تلاش دارد عنصر مشترک میان نظریه‌های گوناگون را آشکار سازد تا بتواند در نهایت تعریفی جامع از متافیزیک ارائه دهد. به باور او، «متافیزیک در ذات خود، تلاشی خودانتقادگرانه از سوی ذهن انسان برای فهم کل واقعیت و دلایل عقلانی آن» است. ساختار کتاب «درآمدی بر متافیزیک» به‌صورت دوره‌ای تنظیم شده و شامل پنج بخش است: ۱. متافیزیک باستان ۲. متافیزیک قرون‌وسطی ۳. متافیزیک مدرن ۴. متافیزیک قرن نوزدهم و بیستم ۵. مسائل متافیزیکی معاصر