کتاب درس‌گفتارهایی درباره داستایفسکی اثر جوزف فرانک، ترجمه مهران صفوی، انتشارات نشر ثالث

کتاب «درس‌گفتارهایی درباره داستایفسکی» نوشته جوزف فرانک، پژوهشگر و زندگینامه‌نویس برجسته آمریکایی، اثری در حوزه ادبیات پژوهشی و زندگینامه‌ای است. این کتاب بر اساس مجموعه‌ای از سخنرانی‌های جوزف فرانک درباره فئودور داستایفسکی، نویسنده بزرگ روس، تدوین شده و مقدمه‌ای جامع برای آشنایی با زندگی و آثار او به شمار می‌آید. جوزف فرانک از مهم‌ترین پژوهشگرانی است که عمر خود را صرف مطالعه و تحلیل آثار داستایفسکی کرده است. او در دانشگاه استنفورد سخنرانی‌های متعددی درباره چهره ادبی این نویسنده کلاسیک ارائه داد و بعدها همین سخنرانی‌ها را در قالب کتاب «داستایفسکی در متن آثارش» گردآورد. این کتاب با نگاهی عمیق به مهم‌ترین رمان‌های داستایفسکی مانند «جنایت و مکافات»، «ابله» و «برادران کارامازوف»، به بررسی مضمون‌ها، شخصیت‌ها و صحنه‌های کلیدی آثار او می‌پردازد. «درس‌گفتارهایی درباره داستایفسکی» با مروری بر زندگی نویسنده و تأثیر گسترده او بر ادبیات روسیه و جهان آغاز می‌شود و سپس در قالب تحلیلی ادبی و تاریخی، سیر خلاقیت و دگرگونی فکری داستایفسکی را دنبال می‌کند. فرانک در این اثر تلاش می‌کند نشان دهد بذر شکل‌گیری شاهکارهای داستایفسکی، از جمله «برادران کارامازوف»، چگونه در ذهن او جوانه زد. او با استناد به یادداشت‌ها و دفتر خاطرات داستایفسکی، که کمتر در تحقیقات ادبی به آن‌ها توجه شده است، تصویری روشن و دقیق از روند کار نویسنده ارائه می‌دهد. نثر این کتاب بر پایه سخنرانی‌ها، حال و هوایی محاوره‌ای و در عین‌حال علمی دارد و مخاطب را به درک نزدیک‌تری از پیچیدگی‌های فکری و هنری داستایفسکی می‌رساند. افزون بر این، در پایان کتاب نقدی با عنوان «داستایفسکیِ مورد علاقه جوزف فرانک» گنجانده شده است؛ متنی از دیوید فاستر والاس، منتقد ادبی مشهور، که فرانک آن را به‌عنوان بخشی از این مجموعه منتشر کرده است. «درس‌گفتارهایی درباره داستایفسکی» اثری ارزشمند برای علاقه‌مندان به ادبیات روس و پژوهش‌های ادبی است و به‌روشنی پیوند میان زندگی شخصی داستایفسکی و آثار ماندگار او را آشکار می‌سازد.