کتاب دیروز خیلی دیره اثر شهلا حائری، انتشارات قطره

کتاب «دیروز خیلی دیره» اثر شهلا حائری، مجموعه‌ای از سه داستان کوتاه است که در سال ۱۳۹۵ منتشر شد. این مجموعه با نثری روان، دقیق و گیرا، به واکاوی روابط انسانی و تأثیر گذر زمان بر احساسات و تصمیمات انسان‌ها می‌پردازد. حائری در این کتاب، زمان را نه صرفاً یک بستر روایی، بلکه عاملی تعیین‌کننده در سرنوشت شخصیت‌ها و چگونگی درک و واکنش آن‌ها نسبت به زندگی معرفی می‌کند. در داستان نخست که عنوان کتاب نیز از آن گرفته شده است، نویسنده با بهره‌گیری از تعلیق و رفت‌وآمد میان گذشته و حال، خواننده را با روایتی تأثیرگذار مواجه می‌کند. این داستان نشان می‌دهد چگونه تنها یک لحظه، می‌تواند مسیر زندگی انسان را برای همیشه تغییر دهد و پیامدهایی غیرقابل بازگشت برجای بگذارد. دو داستان دیگر نیز هر یک در فضایی متفاوت، بر محور روابط انسانی، احساسات پنهان و چگونگی گذر زمان تمرکز دارند و از زوایای تازه‌ای به مسئله‌ی «زمان» می‌پردازند. هر سه داستان این اثر، با زبانی ساده اما پرمغز و عمیق، بازتاب‌دهنده‌ی پیچیدگی‌های روانی و اجتماعی انسان معاصرند. شهلا حائری توانسته با نثری زلال و تأثیرگذار، دنیای درونی شخصیت‌ها را به‌گونه‌ای ملموس بازآفرینی کند و خواننده را درگیر عواطف و تردیدهای آنان سازد. همین سادگی همراه با عمق، از ویژگی‌های بارز سبک نویسندگی او به شمار می‌رود. تمرکز این کتاب بر مفهوم زمان و تأثیر آن بر روابط انسانی، وجه تمایز ویژه‌ای به آن بخشیده است. در حالی که در ادبیات معاصر کمتر به چنین نگاهی پرداخته می‌شود، حائری موفق شده از این مضمون، روایتی انسانی و تأمل‌برانگیز خلق کند. تنوع در ساختار روایت‌ها و تفاوت در لحن و فضاهای داستانی، نشان از تسلط نویسنده در خلق جهان‌های متفاوت دارد و باعث می‌شود هر داستان تجربه‌ای تازه برای خواننده رقم زند. شهلا حائری، متولد ۱۳۳۷ در تهران، استاد زبان و ادبیات فرانسوی و مترجم برجسته‌ی آثار نویسندگان فرانسوی‌زبان است. او علاوه بر ترجمه، در عرصه‌ی داستان‌نویسی نیز فعال بوده و آثاری چون «بی‌خود و بی‌جهت» و «فهرست حسرت‌ها» را در کارنامه دارد. سبک متمایز او در نویسندگی و ترجمه، جایگاهش را در میان نویسندگان ادبیات معاصر ایران تثبیت کرده است. «دیروز خیلی دیره» با نثری جذاب، موضوعاتی فلسفی و انسانی و پرداختی ظریف به احساسات، اثری است که خواننده را هم‌زمان به تفکر، تأمل و همراهی عاطفی فرامی‌خواند. حائری در این کتاب قدرت خود را در خلق داستان کوتاه به بهترین شکل نشان داده و توانسته سهمی مهم در ادبیات معاصر ایران ایفا کند. این مجموعه برای دوست‌داران داستان کوتاه، علاقه‌مندان به ادبیات فلسفی و کسانی که به روایت‌های انسانی و زمان‌محور علاقه دارند، اثری خواندنی و درخور توجه است.