کتاب زنان و جنسیت در اسلام اثر لیلا احمد، ترجمه فاطمه صادقی (1349)، انتشارات نگاه معاصر

آیا جوامع اسلامی به‌صورت ذاتی نسبت به زنان رویکردی ظالمانه دارند؟ آیا گرایش دوباره زنان مسلمان به حجاب و پوشش‌های سنتی، نشانه‌ای از تلاش برای بازگشت به اسلام «خالص» و اصیلی است که در آغاز، برای هر دو جنس عادلانه و متوازن بود؟ در این کتاب، **لیلا احمد** با پژوهشی عمیق در ریشه‌های تاریخی و با پیگیری سیر تحول گفتمان‌های اسلامی درباره زنان و جنسیت از دوران باستان تا عصر حاضر، چشم‌اندازی نو و روشنگر به گفت‌وگوهای امروزی پیرامون «زنان و اسلام» می‌افزاید. احمد برای توضیح آنچه آموزه‌های آغازین اسلام را درباره زنان متمایز می‌سازد، ابتدا به تشریح نظام‌های جنسیتی موجود در خاورمیانه پیش از ظهور اسلام می‌پردازد. سپس جوامع عربی‌ای را بررسی می‌کند که نقشی بنیادی در شکل‌گیری گفتمان‌های مسلط اسلامی پیرامون زنان و جنسیت داشته‌اند: **عربستان** در دوره بنیان‌گذاری اسلام؛ **عراق** در عصر کلاسیک، زمانی که نسخه‌های اصلی گفتمان‌های فقهی و دینی درباره زنان تدوین شد؛ و **مصر** در قرن نوزدهم و بیستم، هنگامی که تماس با جوامع غربی موجب دگرگونی‌های اجتماعی گسترده و پیدایش گفتمان‌های نوین درباره زنان گردید. به‌طور کلی، احمد نه‌تنها به متون اسلامی‌ای می‌پردازد که پایه‌گذار ایدئولوژی‌های اصلی درباره زنان و جنسیت بوده‌اند، بلکه این گفتمان‌ها را در بستر اجتماعی و تاریخی شکل‌گیری‌شان تحلیل می‌کند. از همین رو، کتاب او بررسی‌ای جامع و تأمل‌برانگیز از مباحث و ایدئولوژی‌های اسلامی مرتبط با زنان و شرایط تاریخی جایگاه آنان در جامعه به‌شمار می‌آید. این اثر را می‌توان نخستین پژوهش در نوع خود دانست که با بهره‌گیری از **روش‌ها و ابزارهای تحلیلی مطالعات جنسیتی معاصر**، به واکاوی جایگاه زنان در سنت‌ها و تحولات فکری اسلام می‌پردازد.