کتاب نبرد قدرت در ایران اثر محمد سمیعی، انتشارات نشر نی

کتاب «نبرد قدرت در ایران» با نثری آراسته و زبانی روشن، به بررسی و تحلیل تاریخی و اجتماعی ایران و نقش روحانیت از دوره صفویان تا پیروزی انقلاب اسلامی می‌پردازد. نویسنده در سراسر اثر، ضمن حفظ انسجام موضوعی، نیروهای سیاسی گوناگون ایران را از جنبه‌های اجتماعی، فرهنگی، سیاسی و اقتصادی مورد بررسی قرار داده است. در مقدمه و متن کتاب، بارها تأکید می‌شود که نویسنده با نگاهی جامع، تحلیلی و علمی، به‌دور از نزاع‌های ارزشی و ایدئولوژیک، کوشیده است معادلات قدرت میان نیروهای سیاسی را در دوره‌های مختلف تاریخ ایران تحلیل کند. او می‌نویسد که روش این پژوهش بر اساس تحلیل رفتار نیروها و بازیگران سیاسی از منظر موقعیت آن‌ها است؛ روشی واقع‌گرایانه که بر پایه مستندات تاریخی و شرایط عینی بنا شده و از همین‌رو امکان نقد و بررسی عمیق‌تر را برای پژوهشگران بعدی فراهم می‌کند. در این اثر، پاسخ بسیاری از پرسش‌ها درباره تاریخ سیاسی ایران یافت می‌شود. نویسنده به‌روشنی نشان می‌دهد که از میان همه نیروهای سیاسی ـ از چپ‌گرایان تا روشنفکران لیبرال ـ چگونه و چرا در مقطعی حساس، همای قدرت بر شانه روحانیت نشست. کتاب با طرح پرسش‌هایی بنیادی، ذهن خواننده را درگیر می‌سازد: چه منطقی بر افکار ایرانیان آن زمان حاکم بود؟ چه عواملی موجب شد که مردم با چشم‌پوشی از مظاهر نوگرایی، به «جمهوری اسلامی» روی آوردند؟ چرا جامعه ایران مسیر متفاوتی از جریان سکولاریسم جهانی برگزید؟ همچنین نویسنده بررسی می‌کند که در میان مخالفان رژیم پهلوی ـ از سیاست‌مداران باتجربه تا مبارزان وطن‌دوست و اندیشمندان چپ و راست ـ چرا نهایتاً روحانیون و نظام پیشنهادی آنان بیشترین مقبولیت را یافتند. در پایان، کتاب این پرسش را پیش روی خواننده می‌گذارد که نبرد قدرت در ایران به کدام سو خواهد رفت و سرنوشت این پیکار تاریخی چگونه رقم خواهد خورد.