کتاب سفرنامه ژان اوتر ترجمه علی اقبالی، انتشارات بدرقه جاویدان

کتاب «سفرنامه ژان اوتر در عصر نادرشاه» با ترجمه دکتر علی اقبالی و انتشار توسط انتشارات بدرقه جاویدان، از آثار ارزشمندی است که تصویری روشن از ایران و سرزمین‌های شرقی در قرن هجدهم میلادی ارائه می‌دهد. ژان اوتر در قسطنطنیه زندگی می‌کرد و مدتی را همراه وزیر فرانسوی در این شهر گذراند. او در همان‌جا با یکی از دیپلمات‌ها، نویسندگان و جغرافی‌دانان ترک آشنا شد. ارتباط او با احمد پاشا، والی بغداد، از طریق همان وزیر فرانسوی برقرار گردید و در پی این آشنایی، به همراه او راهی ایران شد و در ژوئیه سال ۱۷۳۷ میلادی به اصفهان رسید. اقامت اوتر در اصفهان فرصتی فراهم ساخت تا به مطالعه زبان‌ها، اوضاع سرزمین‌های شرقی و همچنین آثار هندی بپردازد؛ آثاری که نادرشاه پس از فتح قندهار و دهلی در سال ۱۷۳۳ میلادی به ایران آورده بود. اوتر در طول سال‌های حضور در مشرق زمین، زبان‌های عربی، فارسی و ترکی را به‌خوبی فرا گرفت و همین تسلط علمی موجب شد در محافل علمی اروپا شهرت زیادی پیدا کند. افزون بر این، انتشار سفرنامه‌اش که سرشار از نکات جغرافیایی و تاریخی بود و حتی به زبان آلمانی نیز ترجمه شد، آوازه او را چند برابر کرد. «سفرنامه ژان اوتر» بر پایه مشاهدات شخصی او طی بیش از ده سال سفر مداوم نگاشته شده است. او در این مدت مسیرهای آبی گوناگونی را بررسی کرد و حتی در برخی از لشکرکشی‌های نادرشاه حضور داشت. این اثر شرحی دقیق و منحصر‌به‌فرد از شهرهای مهم شرق مانند اصفهان، بغداد، موصل و بصره به دست می‌دهد و همچنین اطلاعاتی دربارۀ عرض جغرافیایی شهرها بر اساس دیدگاه منجمان عرب ارائه می‌کند. در اروپا، به‌ویژه در سوئد، ارزش علمی کار اوتر در زمینه جغرافیا مورد توجه قرار گرفت. او از نخستین پژوهشگران اروپایی بود که در آثار خود به بناهای تاریخی، رسوم اجتماعی و فرهنگ سرزمین‌های شرقی اشاره کرده و نقش مهمی در معرفی تمدن شرق به غرب ایفا کرده است.