کتاب عملیات اتاق ۱۳ اثر بن مک اینتایر، ترجمه فهیمه سادات کمالی، انتشارات خوب

عملیات فریب همواره جایگاهی پررنگ در تاریخ جنگ‌ها و تحولات نظامی داشته است. از دوران باستان تا امروز، پیروزی‌ها و شکست‌های بزرگ بارها نتیجه‌ اجرای چنین عملیات‌هایی بوده‌اند؛ عملیات‌هایی که با کشاندن تمام توجه دشمن به سمتی خاص، در لحظه‌ای غافلگیرکننده، ضربه‌ای کاری و غیرقابل جبران از سوی دیگر وارد کرده و مسیر سرنوشت ملّت‌ها را تغییر داده‌اند. کتاب «عملیات اتاق ۱۳: جسدی که پیروزی متفقین را تضمین کرد» یکی از جذاب‌ترین و موفق‌ترین نمونه‌های این دست از عملیات‌ها را روایت می‌کند. این کتاب که به قلم «بن مکینتایر»، پژوهشگر و مورخ برجسته‌ بریتانیایی نوشته شده، حقیقت یکی از بزرگ‌ترین عملیات‌های فریب قرن بیستم را به تصویر می‌کشد؛ عملیاتی که به دلیل وسعت، تأثیرگذاری و نتایج سرنوشت‌سازش، بسیاری آن را مهم‌ترین عملیات فریب تاریخ می‌دانند. ماجرای این کتاب زمانی آغاز می‌شود که مکینتایر به شکلی غیرمنتظره، در طبقه بالایی خانه‌ پسر «یوئن مانتگیو»، نویسنده و جاسوس انگلیسی، به اسنادی دست اول و ارزشمند دست می‌یابد. این اسناد حاکی از جزئیات دقیق عملیاتی بودند که بعدها با نام «اتاق ۱۳» شهرت یافت. نقشه این عملیات در ژوئن ۱۹۴۳، توسط دو افسر انگلیسی در اتاقی کوچک در یک انبار طرح‌ریزی شد؛ طرحی که نقش بنیادینی در پیروزی‌های بزرگ متفقین در برابر متحدین ایفا کرد و آن هم با کمترین میزان تلفات انسانی. مکینتایر با قلمی پرکشش و روایتی پرجزئیات، این رخداد نفس‌گیر را چنان بازگو می‌کند که کتاب «اتاق شماره ۱۳» نه‌تنها یک گزارش تاریخی، بلکه اثری خواندنی‌تر از بسیاری از داستان‌های پرهیجان جاسوسی به شمار می‌رود. این اثر، همزمان سندی تاریخی و روایتی داستانی است؛ روایتی که نشان می‌دهد چگونه یک جسد، یک نقشه هوشمندانه و اتاقی کوچک سرنوشت جنگ جهانی دوم را دگرگون ساخت.