کتاب عاشورا؛ فساد و اصلاح اثر داود فیرحی، انتشارات نشر نی

تاریخ اسلام، از نخستین روزهای شکل‌گیری آن به‌عنوان یکی از ادیان الهی، سرشار از رویدادها و اتفاقات باشکوه و شگفت‌انگیز است؛ حوادثی که با گذشت صدها سال از وقوع‌شان، همچنان عظمت و تأثیر اولیه خود را حفظ کرده‌اند. در میان این رخدادهای بزرگ، شهادت امام حسین‌(ع) و خانواده ایشان در روز عاشورا، به‌حق یکی از حماسی‌ترین و ماندگارترین وقایع تاریخ ادیان به‌شمار می‌رود. این واقعه، علاوه بر جنبه‌های معنوی و روحانی، از نظر ابعاد سیاسی و جامعه‌شناختی نیز جایگاه ویژه‌ای دارد و باید همواره مورد توجه پژوهشگران و علاقه‌مندان به تاریخ اسلام قرار گیرد. کتاب «عاشورا؛ فساد و اصلاح» نوشته داود فیرحی، اندیشمند و پژوهشگر برجسته حوزه اندیشه سیاسی اسلام، از برجسته‌ترین آثار در زمینه بازخوانی و تحلیل تاریخی و مفهومی واقعه عاشورا است. این اثر، مجموعه‌ای از ۹ سخنرانی دکتر داود فیرحی در فاصله سال‌های ۱۳۸۶ تا ۱۳۹۹ را دربر می‌گیرد. نویسنده در این کتاب، بازه‌ای ۲۴ ساله از تاریخ صدر اسلام را بررسی می‌کند؛ دوره‌ای که از سال ۴۱ هجری، یعنی سال شهادت امام علی‌(ع)، آغاز شده و تا سال ۶۴ هجری، زمان انتقال قدرت از آل‌معاویه به بنی‌مروان، ادامه می‌یابد. فیرحی با ترسیم دقیق جغرافیای سیاسی مرکز خلافت اسلامی در این بازه تاریخی ـ شامل مکه، مدینه، کوفه و شام ـ و با تحلیل جایگاه نیروها، اشخاص، قبایل و جریان‌های سیاسی، به موضوعاتی چون دولت و مشروعیت، بیعت و رأی، بحران خلافت، الگوی حکمرانی در صدر اسلام، تحول خلافت به پادشاهی، سنت نبوی، مفهوم اصلاح دینی، بازگشت به سنت اصیل، و نسبت فساد و اصلاح در تفسیر وحی می‌پردازد. وی ضمن بررسی زمینه‌ها و عوامل اجتماعی، سیاسی و تاریخی شکل‌گیری واقعه عاشورا، تصویری تازه و جامعه‌شناسانه از نهضت حسینی ارائه می‌کند. مطالعه کتاب «عاشورا؛ فساد و اصلاح» به‌دلیل محتوای ارزشمند، تحلیل ژرف و قلم روان نویسنده، تجربه‌ای سودمند برای تمام علاقه‌مندان به تاریخ اسلام، اندیشه سیاسی و جامعه‌شناسی دینی است؛ اثری که خواننده را به درکی عمیق‌تر از مفهوم اصلاح‌طلبی دینی و سنت در پرتو واقعه عاشورا رهنمون می‌سازد.