کتاب کمیسیون برجام اثر مرتضی احمدی، انتشارات امیرکبیر

کتاب «کمیسیون برجام» نوشته‌ی «مرتضی احمدی» اثری است که در آن «شرح مذاکرات برجام» با دقت و بدون توضیحات اضافی گردآوری شده است. این اثر، روند تصمیم‌گیری‌ها و نتایج حاصل از جلسات «کمیسیون برجام» را به‌صورت مستند و منظم بازگو می‌کند. لحظاتی پیش از انتشار گزارش آژانس بین‌المللی انرژی اتمی درباره‌ی پایبندی ایران به تعهدات هسته‌ای خود، بر پایه‌ی نتایج مذاکرات «کمیسیون برجام»، باراک اوباما، رئیس‌جمهور وقت آمریکا، وزیر امور خارجه‌ی کشورش را با مجوز لغو تحریم‌ها علیه ایران راهی وین کرد. در همان زمان، محمدجواد ظریف، وزیر امور خارجه‌ی ایران، و علی‌اکبر صالحی، رئیس سازمان انرژی اتمی، به همراه سایر اعضای تیم مذاکره‌کننده‌ی هسته‌ای ایران جهت انتشار بیانیه‌ای مشترک رهسپار وین و مقر سازمان ملل شدند. بر اساس تصمیمات «کمیسیون برجام»، ایران موظف شد ذخایر اورانیوم غنی‌شده‌ی با غنای متوسط را پاک‌سازی کرده و ذخایر اورانیوم با غنای پایین را تا ۹۸ درصد کاهش دهد. همچنین مقرر گردید تعداد سانتریفیوژها برای حداقل ۱۵ سال تقریباً دو سوم کاهش یابد. علاوه بر این، ایران تعهد کرد که اورانیوم را بیش از ۳٫۶۷ درصد غنی‌سازی نکند و هیچ مجتمع جدیدی برای غنی‌سازی اورانیوم یا راکتور آب‌سنگین تازه‌ای احداث ننماید. مطابق محتوای ارائه‌شده در کتاب «کمیسیون برجام» به قلم «مرتضی احمدی»، برای دوره‌ای ده‌ساله تصمیم گرفته شد که غنی‌سازی اورانیوم فقط در ساختمانی محدود به سانتریفیوژهای نسل اول انجام گیرد. به‌منظور جلوگیری از خطر توسعه‌ی سلاح‌های هسته‌ای، سایر تأسیسات هسته‌ای کشور بر اساس مفاد «پروتکل الحاقی آژانس بین‌المللی انرژی اتمی (IAEA)» بازبینی و اصلاح شدند. همچنین این آژانس برای نظارت و راستی‌آزمایی اجرای تعهدات، به دسترسی منظم به تمام تأسیسات هسته‌ای ایران نیاز دارد. در صورت پایبندی کامل دو طرف به مفاد برجام، ایران از تحریم‌های شورای امنیت سازمان ملل متحد، اتحادیه‌ی اروپا و نیز تحریم‌های ثانویه‌ی ایالات متحده معاف می‌شد و در نتیجه، از حمایت بلندمدت شورای امنیت از تعهدات خود بهره‌مند می‌گردید. بدین‌ترتیب، «کمیسیون برجام» نقشی کلیدی در تضمین اجرای توافق هسته‌ای و ایجاد چارچوبی پایدار برای همکاری‌های بین‌المللی ایران ایفا کرد.