کتاب جنگ جهانی چهارم اثر کنت د مارانش، ترجمه سهیلا کیانتاژ، انتشارات اطلاعات

گزارشی کنجکاو اما متقاعدکننده از کنت دو مارنش، رییس سرویس اطلاعاتی فرانسه به‌مدت یازده سال (۱۳۵۰ تا ۱۳۶۱/۱۹۷۰ تا ۱۹۸۱)، و اندلمن، خبرنگار باسابقه نیویورک‌تایمز و شبکه CBS در پاریس ارائه می‌شود. دو مارنش با طرح دیدگاهی جنجالی مدعی است که «جنگ جهانی چهارم از پیش آغاز شده است»؛ جنگی تازه که به‌زعم او توسط «واحدهای کوچک اما فوق‌العاده مرگبار تروریستی» به راه افتاده و «می‌تواند چشم‌انداز واقعی فروپاشی تمدن غربی» را رقم بزند. با این حال، شواهد مستند اندکی برای تأیید این ادعا وجود دارد و نگاه او بیشتر بر پایه هشدار و نگرانی بنا شده است. رویکرد دو مارنش نسبت به اتحاد جماهیر شوروی و اروپای شرقی نیز بحث‌برانگیز است. او معتقد بود روس‌ها همچنان سودای سلطه جهانی در سر دارند و کمونیست‌های محافظه‌کار میلیاردها دلار برای ادامه جنگ پنهانی خود ذخیره کرده‌اند. این دیدگاه‌ها، اگرچه امروز غیرعادی به‌نظر می‌رسند، اما در بستر جنگ سرد معنا می‌یابند. با وجود این، کتاب خاطرات دو مارنش تنها مملو از بدبینی سیاسی نیست. در آن توصیه‌های هوشمندانه و افشاگری‌های جالبی نیز به چشم می‌خورد. برای نمونه، او توضیح می‌دهد که چگونه پس از آگاهی از تصمیم ایالات متحده برای کاهش ارزش دلار در سال ۱۹۷۱، بانک مرکزی فرانسه با فروش بی‌سروصدای دلار و خرید فرانک سود کلانی به دست آورد. علاوه بر این، طی دوران ریاست او، سرویس اطلاعاتی فرانسه بیش از ۴۰ عملیات ضدتروریستی و اطلاعاتی انجام داد؛ از جمله نقش محوری در سرنگونی امپراتور بوکاسا از امپراتوری آفریقای مرکزی. در دهه ۱۹۷۰، سیاست رسمی فرانسه تحت مدیریت کنت دو مارنش آن بود که تا زمانی‌که اقدامات تروریستی خارج از خاک فرانسه صورت گیرد، حتی علیه متحدان اروپایی، مداخله‌ای صورت نگیرد؛ مشی‌ای بحث‌برانگیز که بعدها انتقادهای زیادی برانگیخت. همچنین در بخشی از خاطرات آمده است که او نمایندگانی مخفی به رم فرستاد تا پاپ را از اطلاعاتی احتمالی درباره تصمیم رهبری شوروی برای ترور او مطلع سازد؛ هشداری که واتیکان آن را بی‌درنگ رد کرد. بخش پایانی این اثر به ترسیم چشم‌انداز «جنگ جهانی چهارم» از نگاه دو مارنش اختصاص دارد؛ وضعیتی که او آن را گسترش رویارویی میان تروریسم و ضدتروریسم در سراسر جهان می‌نامد. آخرین هشدار او خطاب به ایالات متحده است: آمریکایی‌ها که سال‌ها در امنیت و آسایش زیسته‌اند، دیر یا زود با تهدید مستقیم تروریسم در خاک خود روبه‌رو خواهند شد. این روایت، هرچند آمیخته به اغراق و داوری‌های شخصی است، تصویری زنده از فضای پرتنش دوران جنگ سرد و چالش‌های اطلاعاتی و امنیتی آن دوره به دست می‌دهد.