کتاب ضحاک بنده ابلیس اثر آتوسا صالحی، انتشارات افق

کتاب «قصه‌های شاهنامه ۱: ضحاک بنده‌ی ابلیس» نوشته‌ی آتوسا صالحی، نخستین جلد از مجموعه‌ی دوازده‌جلدی «قصه‌های شاهنامه» است. در این مجموعه، داستان‌های شاهنامه با زبانی روان، ساده و امروزی برای نوجوانان بازنویسی شده‌اند تا نسل جوان بتواند با این اثر ماندگار حماسی و هویت‌ساز ایرانی، ارتباطی نزدیک‌تر برقرار کند. شاهنامه، نماد هویت و فرهنگ ملی ما ایرانیان است و شناخت آن برای هر نسل ضروری به نظر می‌رسد. نویسنده در این مجموعه تلاش کرده است با نگاهی نو و امروزی به روایت‌های کهن بپردازد و ضمن حفظ فضای حماسی و اصیل اثر، زبانی گویا و دل‌نشین برگزیند. داستان «ضحاک بنده‌ی ابلیس» یکی از مشهورترین و تأثیرگذارترین قصه‌های شاهنامه را بازآفرینی می‌کند؛ سرگذشت ضحاک، پادشاهی که روزگاری دادگستر بود اما با نیرنگ شیطان به بند تباهی افتاد. شیطان در ظاهرِ نیکی خود را به او نزدیک می‌کند و با فریب، دو بوسه بر شانه‌هایش می‌زند؛ از همان جای بوسه، دو مار می‌روید که خوراک روزانه‌شان مغز دو جوان ایرانی است. جوانان در بندند و در انتظار مرگ، تا نوبتشان فرا رسد. در این میان، دو برادر دلاور و خردمند به نام‌های ارمایل و کرمایل تصمیم می‌گیرند در هیئت دو آشپز وارد کاخ ضحاک شوند و هر شب، با جایگزین کردن مغز گوسفند به‌جای مغز انسان، جان یکی از جوانان را نجات دهند. در سوی دیگر، خشم مردم از ظلم و ستم ضحاک شعله‌ور شده است. فریدون، پهلوان آزاده‌ی ایرانی، با یاری کاوه‌ی آهنگر و درفش کاویانی، قیام بزرگی را برای نابودی ضحاک و پایان دادن به دوران سیاهی تدارک می‌بیند. در این روایت، صحنه‌هایی از شجاعت، فداکاری و بیداری مردم ایران به‌زیبایی بازتاب یافته است. داستان‌های شاهنامه هرگز رنگ کهنگی به خود نمی‌گیرند و همواره زنده، پویا و الهام‌بخش باقی مانده‌اند. خواندن و بازخوانی شاهنامه در روزگار امروز، به‌ویژه برای نوجوانان، از اهمیت بسیاری برخوردار است؛ زیرا آنان را با تاریخ، فرهنگ و هویت اصیل ایرانی پیوند می‌دهد. هرچند زبان کلاسیک فردوسی برای نسل امروز دشوار است، اما بازنویسی‌های روان و امروزی، همچون مجموعه‌ی «قصه‌های شاهنامه»، این میراث گران‌سنگ را در دسترس نوجوانان قرار می‌دهد و علاقه به شاهنامه را در دل آنان زنده می‌سازد. در پایان کتاب، بخشی تصویری برای معرفی شخصیت‌های اصلی داستان قرار دارد که به درک بهتر ماجرا و آشنایی عمیق‌تر مخاطب با قهرمانان شاهنامه کمک می‌کند. «ضحاک بنده‌ی ابلیس» از جذاب‌ترین و تأثیرگذارترین بازآفرینی‌های داستان‌های شاهنامه به شمار می‌آید؛ روایتی دل‌نشین و آموزنده که می‌تواند نوجوانان را با دنیای پرشکوه شاهنامه آشنا ساخته و آنان را به خواندن دیگر قصه‌های این مجموعه ترغیب کند.