کتاب اقتصاد صدر اسلام اثر محمدرضا مالک، انتشارات پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی

کتاب «اقتصاد صدر اسلام» پژوهشی جامع دربارهٔ نظام اقتصادی سرزمین‌های اسلامی پیش از ظهور اسلام و پس از آن است. این اثر با بررسی اهداف، ارزش‌ها، بینش‌ها، اخلاق و حقوق اقتصادی، همچنین تحلیل نهادهای اقتصادی، کارکرد آن‌ها، سیاست‌های اقتصادی و راهبردهای دولت اسلامی در آغاز ظهور اسلام، به تبیین بنیان‌های اقتصاد اسلامی می‌پردازد. تهیه و تدوین مباحث این تحقیق حاصل سال‌ها پژوهش و جست‌وجو در منابع تفسیری، روایی، تاریخی، فقهی و سایر علوم اسلامی است و بر پایهٔ مجموعه‌ای گسترده از آثار اقتصادی انجام شده است. در روند نگارش کتاب، بیش از ۶۳۰ منبع معتبر مورد استناد و تحلیل قرار گرفته است. این کتاب منبعی سودمند برای دانشجویان رشتهٔ اقتصاد و استادانی است که به تدریس «اقتصاد صدر اسلام» می‌پردازند، و همچنین مطالعهٔ آن برای فقه‌پژوهان حوزه‌های علمیه نیز ارزشمند و راهگشاست. جلد نخست اثر، به بررسی اوضاع اقتصادی عربستانِ جاهلی و سرزمین‌های همسایه و نیز چگونگی شکل‌گیری نظام اقتصادی صدر اسلام اختصاص دارد. از نظر زمانی، تحولات اقتصادی سرزمین اسلامی را در چهار دههٔ آغازین هجرت تحلیل می‌کند و از نظر جغرافیایی، تمرکز اصلی بر وضعیت اقتصادی جزیره‌العرب دارد. با این حال، برای ترسیم تصویری جامع از اقتصاد صدر اسلام، به بررسی اقتصاد امپراتوری‌های روم و ایران و کشورهای تابع آن‌ها نیز می‌پردازد. در پایان کتاب، ساختار نظام اقتصادی صدر اسلام با بهره‌گیری از منابع اصیل و غنی اسلامی به‌صورت مبسوط و مستند شرح داده می‌شود تا تصویری روشن از بنیادهای اقتصادی در نخستین دورهٔ شکل‌گیری تمدن اسلامی ارائه گردد.