کتاب بیژن و منیژه اثر آتوسا صالحی، انتشارات افق

کتاب «بیژن و منیژه» نوشته‌ی آتوسا صالحی، جلد پنجم از مجموعه‌ی «قصه‌های شاهنامه»، بر پایه‌ی داستان‌های کهن شاهنامه‌ی فردوسی و ویژه‌ی مخاطبان نوجوان تألیف شده است. نویسنده در این مجموعه با زبانی ساده، روان و نگاهی تازه، روایت‌های جذاب شاهنامه را برای نسل امروز بازنویسی کرده تا نوجوانان بتوانند با مفاهیم عمیق و ارزش‌های انسانی آن پیوند برقرار کنند. از ویژگی‌های برجسته‌ی این مجموعه نگاه امروزی و رویکرد واقع‌گرایانه‌ی نویسنده است. شخصیت‌ها در این آثار نه سیاه‌اند و نه سفید، بلکه در طیف خاکستری دیده می‌شوند؛ نگاهی انسانی که فاصله‌ی اسطوره‌ها را با خواننده‌ی نوجوان کم می‌کند. در برخی بخش‌ها نیز داستان از زبان شخصیت‌های فرعی روایت می‌شود تا زاویه‌دیدی تازه و جذاب به مخاطب ارائه شود. آتوسا صالحی درباره‌ی هدف خود از نگارش این مجموعه می‌گوید: «شاهنامه هویت ملی ماست؛ هرچه بیشتر آن را بشناسیم، به ریشه‌ها و خودمان نزدیک‌تر می‌شویم. شاهنامه اثری کامل و ماندگار است که دربرگیرنده‌ی همه‌ی ارزش‌های انسانی چون پهلوانی، تراژدی، عشق و دیگر مضامین ژرف زندگی است.» داستان «بیژن و منیژه» یکی از عاشقانه‌ترین و تأثیرگذارترین روایت‌های شاهنامه است. این داستان عشق میان بیژن، پهلوان نامدار ایران و پسر گیو، و منیژه، دختر افراسیاب پادشاه توران را بازمی‌گوید. ماجرا در روزگار پادشاهی کیخسرو رخ می‌دهد و از روایت‌های بلند و پرکشش شاهنامه به شمار می‌آید. قصه از آن‌جا آغاز می‌شود که کیخسرو، در پی شکایت کشاورزان از گرازهایی که مزارع را ویران می‌کنند، دو سردار دلاور خود، بیژن و گرگین میلاد، را برای نابودی آن‌ها به مرز ایران و توران می‌فرستد. بیژن در جریان این مأموریت منیژه را می‌بیند و دل به او می‌سپارد. منیژه نیز شیفته‌ی او می‌شود و با نیرنگ و جادو، بیژن را به کاخ خود می‌برد. اما جاسوسان ماجرا را به افراسیاب گزارش می‌دهند و خشم شاه توران شعله‌ور می‌شود... این روایت عاشقانه از زیباترین قصه‌های شاهنامه است. نویسنده با نثری دلنشین و شاعرانه کوشیده تا از شکوه داستان اصلی چیزی نکاهد و در عین حال، آن را برای ذهن و زبان نوجوان امروز ساده و خواندنی سازد. صالحی با تمرکز بر شخصیت منیژه، یکی از زنان تأثیرگذار شاهنامه، بر نقش و حضور زنان در متون کلاسیک تأکید کرده است. «بیژن و منیژه» با بازآفرینی هنرمندانه‌ی یکی از داستان‌های مهم شاهنامه، اثری آموزنده و دل‌انگیز برای نوجوانان است؛ روایتی که آن‌ها را به دنیای ادب کلاسیک فارسی نزدیک می‌کند و لذت خواندن آثار ماندگار ادبی ایران را در دلشان زنده نگه می‌دارد.